логоFacebookTwitterYouTubeeMail

познатиот локалитет бил еден од центрите на римското царство

Форумот во Стоби е ретка импозантна градба, каква што имало само во Рим, Помпеја,Херкуланум и во уште неколку градови на Империјата

 

Објекти како Римскиот форум во Стоби во првите векови од новата ера имало само во Рим, Помпеја, Херкуланум и уште во неколку градови во Римската империја. Објектот зафаќал површина од околу 1.000 квадратни метри, бил висок околу 15 метри и имал кат над приземјето. Овие податоци, до кои деновиве дојдоа археолозите што го истражуваат Форумот, за неколку скалила го издигнуваат значењето на Стоби и третманот што го имал градот во рамките на најголемата империја во новата ера. Истражувачите за „Дневник“ ексклузивно ги претставуваат новите откритија. Дури размислуваат за ревидирање на вистинската намена на импозантната градба. Наидовме на нова ситуација. Го пронајдовме горниот дел од ѕидот што како домино се урнал и паднал врз друг објект. Ѕидот е целосно зачуван, но во хоризонтална положба. Тоа значи дека Стоби бил многу значаен и богат град уште во раноцарскиот период. Олку импозантна градба не можело да биде подигната на кое било место. Тоа е својствено само за големите антички центри - вели археологот Мила Шурбаноска, раководител на проектот „Археолошка и туристичка валоризација на римскиот град Стоби“, во чии рамки се одвиваат ископувањата.

ЕКСКЛУЗИВНА, ЛУКСУЗНА ГРАДБА

Истражувачите се на терен веќе еден месец. За триесетина дена сосема го открија влезот на објектот. Од внатрешната страна се гледаат две импозантни апсиди, прекрасно зачувани, изработени од камен и тули врзани со малтер. Во секоја апсида имало по две ниши, засведени со арки. Меѓу апсидите била портата.Археолозите шеста година го истражуваат објектот. Досега претпоставуваа дека ѕидовите биле високи 5 метри. Новата „ситуација“ ги изненади. Велат дека најважно од се' е што може да се направи целосна реконструкција на објектот. Археологот Антонио Јакимовски вели дека внатрешните ѕидови биле обложени со мермер во повеќе бои што ги краселе ѕидовите и им давале монументален изглед.Тоа ни дава апсолутно право да го сместиме објектот меѓу најзначајните римски градби во светски рамки. Ретко среќаваме олку ексклузивни градби - вели Јакимовски.Објектот е долг 43, а широк 22,5 метра. Јасно се гледаат двата реда од арки и столбовите од нишите, познати како пиластри. Археолозите велат дека изградбата на Форумот почнала кон крајот на 1 век. Објектот бил уништен во пожар во 3 век. Тогаш биле искршени на парчиња сите прекрасни, луксузно изработени скулптури што ги краселе нишите. Во 4 век во Форумот бил изграден помал објект. Таму археолозите лани открија околу 80 гробови од крајот на 4 и почетокот на 5 век. Врз тој објект се урнал новооткриениот ѕид. Археолозите претпоставуваат дека тоа се случило за време на големиот земјотрес во 518 година, што ја зафатил Македонија.Јакимовски вели дека се' уште пронаоѓаат делови од скулптури. Досега објектот даде десетици ексклузивни наоди што не се среќаваат на кој било археолошки локалитет. Еден од нив е мермерната глава од скулптура, обложена со тенки листови од злато.

ОТКРИЕНИ ДЕЛОВИ ОД ПОЗЛАТЕНИ ЧИНИИ

Во минатиот месец археолозите продолжија да откриваат мермерни релјефни капители и плочи.Пронајдовме преден дел од животно (копитар) изработено од мермер. Бидејќи во опожарувањето биле искршени сите скулптури, тешко е да „фатиме“ некој атрибут за да им дадеме значење на скулптурите. Веројатно и животното стоело во некоја од нишите. Деновиве пронајдовме и делови од плитка чинија премачкани со злато. Деловите многу потсетуваат на керамичките чинии специфични за 1 и 2 век - вели Шурбаноска. Археолошките истражувања ги финансира Министерството за надворешни работи на Италија, во рамките на проектот што го спроведуваат невладината организација ЧИСС од Палермо и Музејот на Македонија. Покрај Шурбаноска и Јакимовски, во тимот се вклучени и Катарина Касапинова, археолог-документатор, Костадин Саздов, архитект, фотографот Мирослав Димовски и Петар Ризов, препаратор. Во акцијата се вклучени триесетина работници. Археолошките истражувања ќе траат до јули. Истражувачите велат дека најдобро би било да се ослободат и надворешните ѕидови, за да може да се види и почувствува монументалноста на објектот. Планирано е да се направи реконструкција на една од нишите за да може да се види колку била луксузна градбата. Во работата ќе бидат вклучени експерти од Италија и од Националниот конзерваторски центар на Република Македонија. Во лапидариумот на локалитетот веќе е направена импровизирана реконструкција.

Весна Ивановска-Дневник
Фото:Маја Златевска

 



Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Наука и Култура

Јануари 27, 2022

Конгресот на САД ќе носи резолуција за славење на македонскиот јазик и наследство

Во Конгресот на САД е покрената резолуција за прогласување на септември 2022 за „Месец на македонското американско наследство“ и за славење на македонскиот јазик, историја и култура на македонските Американци и нивниот „неверојатен придонес“ за Соединетите…
Декември 28, 2021
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel

„Анатомија на бумбарот” на Стефан Марковски

Во романот, чие македонско издание е објавено од „Паблишер“, се дефинира енергична и психолошки силна приказна каде се претопуваат елементи на гротеска, хумор и егзистенцијалистичко преиспитување. Во наративот, како што во поговорот пишува Александар…

Поезија од Стефан Марковски застапена во меѓународна антологија на шпански јазик

Окт 23, 2021 Литература 995
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
„Преминот на поетските гласови бара прекугранични и меѓугенерациски средби и точки на…

Познат научник тврди дека Бог постои

Сеп 28, 2021 Наука и Религија 5425
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
Според него, оваа теорија би можела да го докаже постоењето на Бог. Изјавите ги разгориле…

Цитати од Ван Гог што ќе ве инспирираат

Сеп 24, 2021 Ставови 737
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
„Рибарите знаат дека морето е опасно и бурата е страшна, но во овие опасности тие никогаш…

Беседи

БEСEДА  за угледувањe на мравкитe

БEСEДА за угледувањe на мравкитe

Вoлјата на Твoрeцoт, Кoј нè испратил вo oвoј свeт e да твoримe дoдeка смe вo свeтoт. Самиoт Гoспoд Исус запoвeда: Твoрeтe, стражарeтe! Oн ги фали oниe кoи ги умнoжуваат дадeнитe...

Архиепископ Антинојски Пантелејмон: За љубовта

Архиепископ Антинојски Пантелејмон: За љубовта

 Ако на пример, ние не ги надминеме границите на секојдневнието, ако не ги надминеме своите слабости, тогаш на кој начин нашата христијанска љубов се разликува од другите? Ако ги љубиме...

Митрополит Струмички Наум: Педесетница

Митрополит Струмички Наум: Педесетница

При толкувањето на евангелието за жената Самарјанка ви реков: „Водата што Богочовекот Христос ни ја дава, и која имајќи ја никогаш нема да ожедниме, е благодатта на Светиот Дух во...

БEСEДА за близина на Судијата

БEСEДА за близина на Судијата

За eдeн дeн, братe, мoжeш да ја дoбиeш цeлата вeчнoст. И за eдeн дeн, братe, мoжeш да ја изгубиш цeлата вeчнoст. Ти сe дадeни илјада дeнoви на зeмјата да сe...

Жарко Ѓоргиевски: Недела на Светите Отци од Првиот Вселенски Собор

Жарко Ѓоргиевски: Недела на Светите Отци од Првиот Вселенски Собор

Секој човек, па дури и најнесреќниот, жеден е за животот и постојано бега од смртта. Бог го создал човекот не за да умре и да се претвори во прашина, туку...

Митрополит Струмички Наум: Недела на Светите отци на Првиот Вселенски собор (12.06.2021)

Митрополит Струмички Наум: Недела на Светите отци на Првиот Вселенски собор (12.06.2021)

Да разбереш, односно да сфатиш – во духовно православна смисла, го означува просветлувањето на умот – со дарот на умно-срдечната молитва. Оти, какво е тоа сфаќање и разбирање без просветленост...

о.Михаил Трајковски: ВОЗНЕСЕНИЕ ХРИСТОВО - СПАСОВДЕН (02.06.2022)

о.Михаил Трајковски: ВОЗНЕСЕНИЕ ХРИСТОВО - СПАСОВДЕН (02.06.2022)

Колку прекрасна и радосна вест! Ако човекот во темнината на својот морален пад можел да ја наѕре светлината од божественото Сонце, кое се раѓало на Исток, сепак, сенката на сомнежот...

Митрополит Струмички Наум: Вознесение или превознесување? (01.06.2022)

Митрополит Струмички Наум: Вознесение или превознесување? (01.06.2022)

Ако Он не се жртвуваше на Крстот за нас и наше спасение, и ние не ќе можевме во Големиот Вход од Светата Литургија да се принесеме самите себе и целиот...

Св. Климент Охридски: Поука на вознесение на Господ наш Исус Христос

Св. Климент Охридски: Поука на вознесение на Господ наш Исус Христос

Поради тоа, браќа, бидејќи нè очекува бесконечна мака, да се потрудиме преку подвиг да ја избегнеме, со милостина да го пречекаме бедниот и да го угостиме, примајќи го туѓинецот, гладниот...

« »