логоFacebookTwitterYouTubeeMail


Оди и кажи дека ќе пишуваш научна студија додека семејството слави матурска вечер со жолта и мезе, со зурли и тапани. Веројатно затоа овде доцнеле сите востанија и револуции. Немало време за професија. Професијата пак е живот. А кога се нема време за живот, се нема потреба ни од часовници. Попусто ги носиме. Ние сме професионални мерачи на празно, минато-сегашно време. Европа веќе го мери идното. Само колку да се знае  
   
  
Имаа старешините една добра тактика во некогашна Југословенска народна армија: никогаш да не те остават да имаш свое време. Таа тактика беше добра за нив, но лоша за нас, војниците: кога човек нема време за себе, нема време ни за своите најблиски. Нема време дури ни за спомени на своите најблиски. Таа проста тактика даваше одлични резултати: ниеднаш никој не се побуни за ништо, ни за студената супа, ни за малтретирањето на воена вежба (на пример, на минусна температура да те тераат да донесеш свежа вода од некој бунар), ни за ноќното изживување на дежурните старешини, меѓу кои имаше и класични душовадници. Еднаш, само што завршивме со чистење на пистата, старешината ни нареди да ги кренеме ѓоновите на чизмите, да ни ги прегледа. Установи, според неколку зрна прашина, дека или ѓоновите не се добро исчистени, или пистата. Кога некој рече дека ѓоновите се добро исчистени, нé врати повторно да ја чистиме пистата. Есента пак, само што ги исчистивме лисјата од тревникот, нé вратија назад. Еден до двајца требаа да се качат на дрвјата и да ги тресат преостанатите лисја. Тоа се викаше „побрза есен“. Такви работи правевме. Сé правевме, само за да немаме време. А како што веќе се кажа, секој поредок што нема намера да се расправа со бунтовници гледа да ги намести работите така да немаш време. Стара вистина е дека револуции можат да креваат само оние што имаат многу време. Во една извесна смисла, револуции можат да креваат само богатите (а не сиромавите, како што обично се мисли), затоа што само тие имаат доволно време. Времето пак може да се купи, како и сé друго денес – со пари. Најдобра инвестиција за парите не се недвижнини, движнини и други материјални добра – туку време. Само оној што може да си купи време може да се нарече слободен човек. Само оној што има пари да си земе возач, готвач, чистачка, градинар, личен асистент – тој може да ужива во своето, ЛИЧНО време, да смислува револуции, да пишува романи или научни проекти, да живее како сака.

Пред некој ден се распуштивме; поточно, заврши наставата на Универзитетот, иако испитите допрва доаѓаат. Како и секоја година, едвај дочекав да го организирам времето да напишам нешто, затоа што кај нас писателите се писатели само во слободното време. Се соочив со една грда вистина: дури и кога ги немам секојдневните работни обврски (настава во два града во Македонија, консултации со магистранти и докторанти, состаноци), јас повторно немам време. Го погледнав мојот роковник (најверен душовадник на секој човек) и анализирав каде сум го потрошил времето.

Два дена сум потрошил на подигање, пополнување и враќање некакви формулари што антикорупционерите ни ги дале нам, на професорите од Универзитетот. А со тоа нема играчки: потпишуваш на секоја страница дека си дал точни и целосни податоци. Меѓу другото, таму стои и дали имаш „блиски лица“ со кои можеш да дојдеш во ситуација на искористување на некаков заеднички интерес. Тоа е во ред, но не е во ред она што за блиски лица ги сметаат сите роднини до четврто колено и од твоја, но и од страна на сопругата, а за разведените и од страната на некогашниот брачен другар. Така треба да знаеш дали некој нејзин четврти братучед во меѓувреме е избран на некаква функција (макар и во управен одбор на некоја преполовена селска библиотека), дали има фирма и со каков бизнис се занимава и колку акции има. А луѓето тоа тешко го кажуваат, дури и ако се роднини. Никој не кажува колку капитал или акции има некаде. Ајде, некако се реши и тоа. Но само што заврши таа работа, веднаш ни смислија нова: систематски преглед за сите вработени на факултетот. Да се разбереме: убаво е и тоа, како и она со антикорупционерите – ред мора да има. Но и тоа помина некако формално. Ни зедоа крв, ни направија ЕКГ, нé прегледаа на очно и ушно, ама најважното не го направија. Мислам на психијатрискиот преглед. На тоа се жалат најголем број од студентите, а не на фактот дека некој професор има покачен холестерол или аритмија. И самиот знам, додека бев декан, какви поплаки добивав од студентите. Се жалеа на избувливост, незаинтересираност, садизам, ароганција, самоволие, неконтактибилност, дури и на „мрачни страсти“ кај извесни просветни работници. Нејсе, заврши и тоа. И токму кога мислев дека конечно ќе седнам и ќе почнам да пишувам нешто, дојдоа нови „потрошувачи“ на времето.

Најпрвин, морав да одам лично на шалтер во една институција за да исправам една грешка што постојано се повторува во сметките за наплата. Грешката не е моја, тоа се призна, но и таму отиде еден ден. Потоа имав еден „стручен состанок“, од оние на кои најголем дел од вработената популација во Македонија си ги троши работните денови. Сите знаеме дека тоа се состаноци на кои главно се доаѓа до сознанија од типот „На гинекологија биле прегледани 130 пациенти во последниов месец, и сите 130 биле жени“. Помина и тоа, но дојде време да се види што е со личните карти и пасошите. За тоа нема да зборувам, пишувано е на долго и на широко по медиумите.

Кога на тоа ќе се приклучат уште неколку „ситни“ доцнења на некои мајстори и даватели на обични граѓански услуги – чкртни го месецот. Нема време ни за живот, камоли за уметност. Постојано нешто поправам, доправам (а само што бил мајсторот тука), постојано се борам со „неквалитетни делови“ (така велат мајсторите, тие никогаш не се виновни), со ентропија (еден човек зад еден шалтер искрено ми призна дека и нему му е тешко да работи во таков хаос од државна институција во каква што е вработен). И за да не излезе дека се жалам само на „далечни“ лица (државни службеници, аматери-мајстори што повторно е општествен проблем и слично), да кажам со што е исполнет мојот најголем душовадник – роковникот за оваа седмица: матурски вечери. Оди па кажи некому од роднините, пријателите и „блиските лица“ дека не е време за паради на кич и суети. Очите ќе ти ги извадат. Оди и кажи дека ќе пишуваш научна студија додека семејството слави со жолта и мезе, со зурли и тапани.

Веројатно затоа овде доцнеле сите востанија и револуции. Немало време за професија. Професијата пак е живот. А кога се нема време за живот, се нема потреба ни од часовници. Попусто ги носиме. Ние сме професионални мерачи на празно, минато-сегашно време. Европа веќе го мери идното. Само колку да се знае.


Авторот е универзитетски професор и писател
  
   
Автор: Венко Андоновски 

Извор: http://novamakedonija.com.mk/NewsDetal.asp?vest=518101412441&id=13&prilog=0&setIzdanie=21987



Видео содржини

Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Наука и Култура

Септември 15, 2021
19042009

Промоција на романот „Равенка на стравот“ од Верица Мукоска е храбро соочување на индивидуата

Гледајќи низ призмата на авторската еволуција во овој роман и досегашното творештво на авторката, полека и прогресивно се кристализираат двете приказни чие дејство е стационирано во Сиена и Љубаништа, надоврзани како голема и мала премиса како што пишува за…
Септември 10, 2021
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel

Режисерката Дина Дума за нејзиниот наградуван филм-првенче „Сестри“

Нашата млада режисерка Дина Дума го потврди огромниот подем што го доживува македонската филмска сцена во изминативе неколку години. Дума за својот дебитантски долгометражен филм „Сестри“ неодамна се закити со Специјалната награда на жирито во програмата…

Музејско-ретроспективната изложба на Димче Коцо

Авг 27, 2021 Ликовна уметност 81
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
Како основоположник на македонското музеолошко наследство, втемелувач на модерната…

Почна 12-тото издание на МакеДокс

Авг 21, 2021 Филм, Театар 117
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel
. Во Музејот на современата уметност ќе се одвива програмата за деца и младинци. Во…

Ликовна колонија во Галичник од 15 до 22 август 2021

Авг 15, 2021 Ликовна уметност 125
Ликовна колонија во Галичник од 15 до 22 август
На годинешната креативна дружба, која одново ќе има хибриден пристап, заради сеуште…

Беседи

Митрополит Струмички Наум:   Сето тоа... не сум го запазил од младини (11.09.2021)

Митрополит Струмички Наум: Сето тоа... не сум го запазил од младини (11.09.2021)

Страстите се тие што го држат срцето заробено и затворено за умно-срдечната молитва, а умот непросветлен. Страстите и демоните, кои секогаш се поврзани со нив, се тие што ги држат...

Митрополит Струмички Наум: Што не е јасно? (04.09.2021)

Митрополит Струмички Наум: Што не е јасно? (04.09.2021)

Никогаш не треба да губиме предвид колкави должници сме Му на Бог; и поради сите дарови што постојано ги добиваме од Него и поради сите гревови со кои Му возвраќаме...

Беседа за Успение на Пресвета Богородица oд Викарниот Епископ Јаков Стобиски

Беседа за Успение на Пресвета Богородица изречена од Викарниот Епископ Јаков Стобиски во манастирот Успение на Пресвета Богородица - Берово

Св. Јован Кронштатски - Слово на денот на Успение на Пресвета Богородица

Св. Јован Кронштатски - Слово на денот на Успение на Пресвета Богородица

И колку славно било Нејзиното успение! Со каква светлина сјаело Нејзиното пречисто лице. Колку прекрасно, неописливо, неспоресливо благоухание извирало од нејзиното пречисто, приснодевствено тело, како што пишува св. Дионисиј Ареопагит,...

Свети Лука (Војно- Јасеницки): СЛОВО ЗА УСПЕНИЕТО НА ПРЕСВЕТА БОГОРОДИЦА

Свети Лука (Војно- Јасеницки): СЛОВО ЗА УСПЕНИЕТО НА ПРЕСВЕТА БОГОРОДИЦА

Многу е важно правилно да разбереме и да ги запомниме зборовите на тропарот на великиот празник на Успението на Пресвета Богородица: „... По Успението не си го оставила светот, Богородице...’’.Нејзината...

о.Зоран Пецовски: ПРЕОБРАЖЕНИЕ  ХРИСТОВО

о.Зоран Пецовски: ПРЕОБРАЖЕНИЕ ХРИСТОВО

Кој им дава поткрепа во нивните неуморни подвизи; добро и убаво им било на сите светители, зашто за сите нив не постоел ниту еден друг идеал кој  би бил  достоен...

   Свештеник Јане Илиев: СЕДМА НЕДЕЛА ПО ПЕДЕСЕТНИЦА

Свештеник Јане Илиев: СЕДМА НЕДЕЛА ПО ПЕДЕСЕТНИЦА

Секое појавување на Спасителот Господ Исус Христос меѓу народот претставувало поттик околу Него и Неговите ученици да се собере многу народ. Некои од нив доаѓале заради љубопитност, некои од мака,...

Митрополит Струмички Наум: Разлика помеѓу Божјо и демонско чудо (21.08.2021 )

Митрополит Струмички Наум: Разлика помеѓу Божјо и демонско чудо (21.08.2021 )

Прашањето што се поставува сега е: дали имаше основа за чудо и во случајов на Апостол Петар? Дали тој дава нешто што не е достаточно и за самиот него, т.е....

Митрополит Струмички Наум: Давање и кога се нема доволно за себе – основа за Божјо чудо (14.08.2021)

Митрополит Струмички Наум: Давање и кога се нема доволно за себе – основа за Божјо чудо (14.08.2021)

    Во нашиот живот е важно да имаме волја за добро дело – во слава Божја и од љубов кон ближниот, останатото е Божја работа. Апостолите ја гледаат потребата...

« »