логоFacebookTwitterYouTubeeMail

Скопје, 15 јуни 2021 (МИА) – Со истакнување на моќни цитати напишани од раката на Крсте Петков Мисирков, а кои се однесуваат на меѓусосетските односи, словенскиот карактер на македонскиот јазик и идентитет, како и нивната заштита, денеска пред МАНУ беше одржан научен собир посветен на авторот и основоположникот.

38.machenici1

Според преставниците од МАНУ, овој собир посветен на Мисирков има посебна улога и значење и негова основна задача е да се укаже на научните факти, кои треба да послужат како опомена за последиците доколку истите се игнорираат.

Во своето воведно обраќање претседателот на МАНУ, академик Љупчо Коцарев, рече дека Мисирков во своите дела ја истакнува важноста на историјата и идентитетот на државата, како и дека животниот пат на Мисирков е и за денешни услови неверојатен.


38.machenici1

– Мисирков живее низ 20 градови, но неговата дејност е пред се сврзна со Битола и Скопје. Во статијата самоопределувањето на македонците, Мисирков ќе напише: „Наоѓам исто така дека ако Србите и Бугарите не се помират и ако Македонците не бидат впрегнати во доброволна сорботка со Бугарите и Србите за запирање на грчкиот бран кој бавно но сигурно се движи од југ на север, ние сите и Србите и Бугарите и Македонците ќе потонеме во неслоганско море што од сите страни не опкружува, мислам дека само во слогата во соработката меѓу Србите, Македонците и Бугарите е спасот на сите нас“.

Воедно Коцарев потенцира дека многу години подоцна државава се уште се соочува со како што ги нарече непринципиелни закани уцени и ненаучни аргументи.

– За жал денеска сме соочени со непринципиелни закани уцени и ненучни аргументи бесмислено барање дека македонскиот идентитет мкеоднскиот јзик имаат бугарски корени, апсурдно барање својата национална генеза Македонија да ја дефинира онака како што бара една соседна земја. Македонија се надевам дека нема да отстапи од одбраната на македонскиот идентитет и јазик, тие имаат словенски карактер, ама не бугарски. Геополитичките игри во некои можни сценарија може да предизвикаат штетни последици и за Македонија и за Бугарија, за тоа треба да бидат свесни и македонските и бугарските политичари така збороцивте на мисирков 100 години подоцна се многу актуелни „Други ќе печалат ние ќе губиме“, изјави тој.

38.machenici1

Тој изрази надеж дека собирот ќе придонесе разумот и научните аргументи да станат единствена водилка за подобра и просперитетна иднина на државава во која македонскиот идентитет и јазик ќе го задржат словенскиот карактер.

38.machenici1

Според академик Катица Ќулавкова, историјата на општеството има два фокуса, па така таа вели дека едниот е национален и поврзан со развојот на државата а другиот е културен и заинтересиран за идентитетските спреги на релација индивидуа, нација, држава.

– Тоа е така затоа што културата и цивизилзацијата колку и да се различни сепак се во заемна рецепција, запишаната и усвоена историја е цивилизациски чин, проекција на колективната меморија, сином за национален консензус, рамнотежа меѓу стварното и имагинарното, значи колку што има култура во цивилизацијата толку има цивилизација во културата, токму затоа сите стабилни истории се плод на контактот меѓу историјата и митската свест, меѓународната и писмената култура и меѓукултурната и политичката автономија, заклучи Ќулвакова.

На научниот собир беше истакнато дека Мисирков не е само основоположник на културната историја, туку и дека ја издигнува истата на високо европско научно рамниште.

38.machenici1

Претставниците од МАНУ сметаат дека културната историја на државава е конципирана од Мисирков претставува истражувачка и емпириска платформа како и научна дисциплина со своја теориска методолопка и интерпретативна заснованост. Велат, Мисирков ја проучува македонската култура во контекст на пошироките словенски јужнословенски и балкански етнокултури и нивните развојни процеси.

38.machenici1

Придонесот на Мисирков во таа смисла во развојот на македонската културна историја како научна дисциплина е значајна затоа што се рефлектира врз освестувањето и легитимација на македонскиот етнички културен иденетитет што претставува услов за стекнување на политичкиот суверенитет на Македонија, поентира Ќулакова.

Таа додаде дека македонската културна историја и денес е исправена пред старите предизвици за кои што Мисирков се надевал дека ќе се разрешат точно пред едно столетие.

– Изложеноста на Македонија на повеќедецениски ултиматуми во процесот на интеграцијата поради идентитетските спорови е доказ за виталноста на гехегемонизмот и за комплементарноста на балканските културни и политички претензии. Хегемонизмот има своја прагматична догматска филозофија која бара научно заснован одговор и не следи политички страсти, заблуди и полувистини туку јасни рационални праведни и цивилизирани решенија, вели таа.

Витомир Митевски констатира дека тоа што некогаш се сметало за минато и надминато денес по 120 години со оглед на како што ја натрече трагичната состојба во која се најде макеоднскиот народ и неговата држава сето тоа според него денеска повторно е актуелно.


38.machenici1

– По 75 години државност на Македонија се повампирија старите апетити, на некој начин соседски се отворија нови прашања и стари рани, се копа и рие по она што ни е најсвето, сведоци сме дека се прават некакви договори зад грбот на македонскиот народ тмурни облаци се надвинсаа над Македонија со закана да го згубиме она што со генерации е градено создадено со љубов ентузијазм и платено со животи, во исто време сме под закан да ја изгубиме дури и идинината на наншиот народ во ова време невреме е потребно воедно и поучно да се навратиме на некои основни тези на Мисирков, порача Митевски.

Исто така, на настанот беше потенцирано дека процесот на ерозија на идентитетот на македонскиот народ преку бришење на сите национални културни одлики зема силен замав особено по таканречениот преспански договор и сега се шири на сите нивоа.

Инаку, Крсте Петков Мисирков е македонски филолог, кодификатор на македонскиот литературен јазик и правопис, славист, историчар, етнограф, аналитичар на национално-политичките проблеми, публицист, собирач и проучувач на македонското народно творештво.

38.machenici1

Тој е и автор на првата книга и првото списание на современ македонски јазик. Мисирков е автор на книгата „За македонцките работи“, списанието „Вардар“ и голем број на научни статии објавени во различни весници. Покрај авторската дејност тој се занимавал и со превод на книжевни дела и собирање на народни творби. свс/сп/

Извор:

https://24info.mk/%D0%BD%D0%B0%D1%83%D1%87%D0%B5%D0%BD-%D1%81%D0%BE%D0%B1%D0%B8%D1%80-%D0%B2%D0%BE-%D1%87%D0%B5%D1%81%D1%82-%D0%BD%D0%B0-%D0%BA%D1%80%D1%81%D1%82%D0%B5-%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%BA%D0%BE%D0%B2-%D0%BC%D0%B8/

 

 

Друго од историјата на македонскиот народ:

„Јас сум Македонец, со македонска свест, и како таков имам свое македонско гледиште врз минатото, сегашноста и иднината на мојата татковина… Како Македонци мора да нѐ прашаат за сите работи што нѐ засегнуваат нас и нашите соседи. Ние, македонската интелигенција, без сомнение, ја носиме најголемата одговорност за положбата во која денеска се наоѓа нашата татковина… Јас не се каам што уште пред 28 години се објавив за македонскиот сепаратизам. За мене тоа беше и останува единствениот излез, најдобриот пат по кој македонската интелигенција би го исполнила и ќе го исполни својот долг пред татковината и пред нашиот народ, оти само со Македонци Македонија ќе биде на Македонците… Нека ми биде простено, но јас, како Македонец, на прво место ги ставам интересите на мојата татковина и моите сонародници…“, пишува Мисирков во весникот „Мир“ од 12 март 1925 година.

Коските треба да ги оставам
каде што сум се родил!

Во истиот весник, две недели подоцна, тој го објавува својот втор текст, кој, всушност, е одговор на лавината напади предизвикани од неговата претходна статија посветена на „македонскиот национализам“. Во текстот, меѓу другото, пишува: „Јас многу добро знаев дека ќе бидам нападнат за мојот ’македонски национализам’, дека тој на никаков начин нема да биде отпечатен во весникот ’Илинден’, и дури не бев уверен дека ќе го отпечати и весникот ’Мир’. При сето тоа ја напишав статијата и ја испратив во Редакцијата на ’Мир’. На другиот ден по нејзиното печатење, весникот ’Слободна реч’ направи од мене човек што уште не си ја знае народноста. За жал, ’Слободна реч’ не можеше да ме одучи од моите ’простачки умувања’. Јас пак наоѓам дека Македонија денеска е раскината, дека Грците успеаја да ѝ ги земат најдобрите делови, да го испадат оттаму македонското население и да го заменат со азијатски доселеници што се трупаат покрај српската и бугарската граница, како што едно време византиските императори се трупаа на бугарската граница, образувајќи воени населби од азијатски колонисти… Но соседите мора да се помират со тоа дека Македонците се тука, дека постојат и дека имаат ’свои, македонски национални чувства’, дека создаваат македонска култура, ’како што сме го правеле тоа со векови и кога нашата татковина не влегувала во една од соседните држави’. Како Бугарин јас одамна би рекол: Каква Македонија! И тука ми е добро, нема зошто да мислам за она што е веќе загубено. Но како Македонец, јас во Бугарија се чувствувам како на туѓина, каде што навистина се наоѓам меѓу родни браќа, но не сум дома, во својата татковина. Таа е таму, каде што сум се родил и каде што јас треба да си ги оставам коските, каде што треба да отиде мојот син, ако не ми биде судено да отидам јас лично. Свеста и чувството дека сум Македонец треба да стојат повисоко од сѐ друго на светов… Безусловната и безгранична љубов кон Македонија, постојаното мислење и работење за интересите на Македонија, македонскиот национален дух, јазикот, народната поезија, обичаите е мојот национализам. Тоа е македонското национално чувство, тоа е историскиот повик на Македонецот што може да го исполни само како слободен и рамноправен граѓанин на кого му е дозволено да мисли, да чувствува, да зборува и да дејствува како Македонец“, ја завршува Мисирков својата статија во весникот „Мир“. Неполна една и пол година потоа Мисирков умира. Бил погребан на Софиските гробишта. Според спомените на неговата сопруга Екатерина, шест недели Крсте бил лекуван, умира во Александровата болница без точно утврдена дијагноза, но со претпоставка дека е менингитис или енцефалитис. Подоцна е утврдено дека умрел од тумор во мозокот. Познато е дека мртов цел ден лежел во креветот, до него била само сопругата. Немало кој да го пренесе во мртовечницата, а таа немала пари за гроб и погреб. Свеќите што ги запалила ги донеле милосрдни сестри. Болницата понудила да го остават телото за секцирање, но Екатерина и синот Сергеј одбиле. До гробот за сиромашни во Софиските гробишта го испратиле само десетина души.

„Немам ни парче хартија за
спомен од прадедо ми Крсте!“

Во еден новинарски разговор со единствениот директен потомок на Крсте Петков Мисирков, Борис Мисирков, фотограф, филмски снимател и продуцент со диплома од театарската академија „Крсто Сарафов“, и со специјализација во центарот за уметност ФАБРИКА (FABBRICA) на Оливеро Тоскани во Италиjа, реализиран пред 17 години во Софија, дознав дека во гробот на неговиот прадедо на Софиските гробишта, освен неговите, се наоѓаат и посмртните останки на неговата сопруга Екатерина Михајловна-Мисиркова, нивниот син Сергеј и нивниот внук Борис Мисирков, татко на мојот соговорник. Разговорот со тогаш 33-годишниот Борис Мисирков за неговиот прадедо го водевме во неговото продукциско студио „Агит-проп“ во Софија. Во тие неколку часа дружење, Борис не направи никаква гестикулација ниту ја промени интонацијата на гласот, па гледајќи го осветлен од есенските зраци на сонцето можев да го замислувам Крсте Петков Мисирков на таа возраст пред 97 години како ги пишува своите „Белешки по јужнословенска филологија и историја“ за списанието „Македоно-одрински преглед“. Во репортажата што ја објавив есента во 2004 година остана запишано дека „момчето зборува тивко, со паузи во кои размислува дали треба да додаде уште нешто или, пак, можеби кажал сѐ“, а потоа текстот продолжува со прашањето дали знае дека во Македонија веќе неколкупати е поведувана иницијатива за пренесување на моштите на Крсте од Софија во Скопје. Тогаш, пред 17 година, правнукот на Крсте, момчето што сега има завлезено во шестата деценија од животот, меѓу другото рече: „Во гробот на Крсте, во истата парцела 89, ред 17, роб 4, пред шеесет години, во 1960 година бил погребан неговиот единствен син Сергеј, мојот дедо. Во 1971 година таму беше погребана и сопругата на Крсте, Екатерина Мисиркова, а пред пет години (во 1999 год. н.з) во тој ист гроб го погребавме и татко ми Борис Мисирков. Во лозата на мојот прадедо Крсте, почнувајќи од него, сите имале по еден син. Сега јас сум единствен директен негов потомок, кој можеби ќе ја прекине таа традиција“, вели со насмевка. „Инаку, знам дека баба Екатерина по Втората светска војна има дадено согласност за пренесување на посмртните останки на Крсте во Македонија, но подоцна нешто се случило и тоа, за жал, не е реализирано. Истата иницијатива била обновена и подоцна, ама по смртта на дедо ми Сергеј, а потоа и по смртта на сопругата на Крсте, можноста за такво нешто стана речиси невозможна.

Татко ми Борис пред десетина години сосема ја отфрли таа можност, па затоа при последните контакти со една делегација од Скопје, јас само ја пренесов неговата желба да не се чепка гробот на Мисиркови, затоа што во него сега не почива само Крсте. Од друга страна, освен гробот каде што се сите директни потомци на мојот прадедо Крсте, јас немам ништо друго од него овде. Дел од неговата оставина била преземена од Централниот архив во Софија, а она што приватно го зачувала баба ми Екатерина му го дала на Блаже Ристовски, па јас сега немам ни парче хартија за спомен. Мајка ми работи за ООН во Казахстан, се враќа напролет и тогаш планираме да направиме убав споменик на гробот на Мисиркови, па секој што го почитува Крсте ќе може да му запали свеќа и да му остави цвеќе таму каде што е веќе скоро осумдесет години“.

Во тоа време, Борис Мисирков продуцираше и продаваше документарци на телевизиски куќи низ Европа, а во фаза на формирање беше и неговиот проект за „Балкански документаристички центар“, финансиран од европските фондови за документарен филм но и од УНЕСКО, а во кој се предвидуваше да членуваат продуценти на документарни филмови од Софија, Скопје, Белград, Букурешт, Атина и Тирана. Пред шест години, во 2015 година, Борис Мисирков беше член на официјалното жири на интернационалниот филмски фестивал „Астерфест“ во Струмица. Тој за своите проекти во изминативе дваесеттина години има добиено повеќе награди на престижни светски фестивали за документарен филм. Во меѓувреме, како што рече, веќе подолго време се подготвува за снимање документарен филм посветен на прадедо му Крсте. Приказната, ни рече тогаш, ќе го следи неговиот животен пат од Постол, преку Белград, Петроград и Одеса до Софија, а ќе се снима и во Битола и во Скопје, како дел од неговиот веќе остварен сон. На крајот од разговорот имав чувство дека Борис Мисирков како да жали што неговиот прадедо Крсте Петков Мисирков сепак не е во Македонија. Иако не оставил тестамент и, веројатно, веќе нема реални изгледи неговите посмртни останки да се пренесат во Македонија, според неговиот текст објавен во весникот „Мир“ една година пред смртта, сосема е јасна неговата желба за тоа каде би сакал да биде погребан: „Како Македонец, јас во Бугарија се чувствувам како во туѓина, не сум дома, во својата татковина. Таа е таму, каде што сум се родил и каде што треба да ги оставам коските…“

 

Извор:

https://www.novamakedonija.com.mk/makedonija/m%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%82%D0%B0-%D0%B8%D0%BD%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%B8%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D1%86%D0%B8%D1%98%D0%B0-%D0%BD%D0%BE%D1%81%D0%B8-%D0%BD%D0%B0%D1%98%D0%B3/

 

 

 

 

 

 

 



Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Наука и Култура

Септември 28, 2021
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel

Познат научник тврди дека Бог постои

Според него, оваа теорија би можела да го докаже постоењето на Бог. Изјавите ги разгориле дебатите околу оваа тематика меѓу научниците токму затоа што Каку се смета за еден од најважните научници на 21 век. Тој е еден од креаторите на револуционерната Теорија…
Септември 24, 2021
3.to.Naoganje.glava.sv.Jovan.Krstitel

Цитати од Ван Гог што ќе ве инспирираат

„Рибарите знаат дека морето е опасно и бурата е страшна, но во овие опасности тие никогаш не нашле доволна причина да останат на брегот.“ „Успехот понекогаш е резултат од цела серија неуспеси.“

Беседи

Митрополит Струмички Наум:   Жената Хананејка (16.10.2021)

Митрополит Струмички Наум: Жената Хананејка (16.10.2021)

 Послушанието не е лесен подвиг и не е без искушенија. Затоа, до добивањето на дарот на умно-срдечната молитва тоа е аскетски подвиг, подвиг на кој се принудуваме. Духовниот отец може...

Митрополит Пимен: ЗА Воскресението, гневот и пандемијата - „ЗБОРНИК НА КАРАНТИНСКИ БЕСЕДИ“

Митрополит Пимен: ЗА Воскресението, гневот и пандемијата - „ЗБОРНИК НА КАРАНТИНСКИ БЕСЕДИ“

Та Христос не воскресна само во Ерусалим, та Христос не воскресна само во храмовите. Христос воскресна за сите, за секој и секаде. Христос воскреснува во срцето на секој еден од...

Митрополит Струмички Наум: Сега... сакаш да имаш или да немаш?

Митрополит Струмички Наум: Сега... сакаш да имаш или да немаш?

Значи, наместо судење и осудување и самооправдување, Христос ни го покажува патот на самоукорување и самоосудување, патот напуштен од речиси сите денес; патот на смирението.Прашање е дали воопшто и можеме...

Митрополит Струмички Наум: Потсетник (06.10.2021)

Митрополит Струмички Наум: Потсетник (06.10.2021)

Денешното апостолско четиво (Гал. 6, 3) ме потсети на малиот број „христијани“, кои поради својата внатрешна душевна расцепеност и меѓусебната поврзаност по таа основа, се однесуваат како отцепени, не само...

Митрополит Струмички Наум: Двоедна заповед (03.10.2021 08:43)

Митрополит Струмички Наум: Двоедна заповед (03.10.2021 08:43)

Да не се лажеме себеси... Оној што ја има љубовта како дар на благодатта на Светиот Дух не може истовремено и да мрази. Нема тука место за обичните човечки чувства,...

Митрополит Струмички Наум: Љубовта ќе олади (01.10.2021)

Митрополит Струмички Наум: Љубовта ќе олади (01.10.2021)

Љубовта ќе олади кај тие што ја добиваат како дар Божји во Црквата, а не ја негуваат и не ја развиваат. Љубовта ќе олади кај христијаните, кај православните. Божествена љубов...

 Митрополит Стумички Наум: Тајната на личниот крст (29.09.2021)

Митрополит Стумички Наум: Тајната на личниот крст (29.09.2021)

Често луѓето имаат желба да се на местото на некој друг. Сакаат да ја имаат видливата власт и славата на другиот, сакаат да ги имаат видливите пари и имот на...

 архим. Георги Капсанис: ВО ЗНАК НА НАШАТА ЉУБОВ

архим. Георги Капсанис: ВО ЗНАК НА НАШАТА ЉУБОВ

Незамисливо е да се биде христијанин без подвиг и крст. Оној што води лесен живот не може да се нарече христијанин. Некои луѓе отсекогаш верувале дека христијанин е оној кој...

 Митрополит Струмички Наум: Свадбена облека (25.09.2021)

Митрополит Струмички Наум: Свадбена облека (25.09.2021)

Свадбена облека е подвигот на очистување на срцето од страстите во послушание. Без овој подвиг никој не може да се нарече христијанин. За монасите и свештенството свадбена облека е нешто...

« »