логоFacebookTwitterYouTubeeMail

 

Скулптура ерос и агапе

3.angeli.so.truba

Ерос е платонска концепција за љубовта, чии корени се наоѓаат во антиката, а христијанската верзија е агапе. Постои сличност и поврзаност меѓу двете идеи за љубовта кои се споиле во средниот век.

Во својот текст, Платонска и христијанска љубов, Аница Савиќ Ребац поаѓа од орфејско-платонско-неоплатонски доктрини за љубовта и нивното влијание врз средниот век, а потоа нуди подетални прегледи на агапе, христијанското сфаќање на љубовта и еросот, платонската концепција за љубовта.

Што е агапе?

Во текстот, пред се', се истакнува поврзаноста на христијанството и хеленизмот преку замислата за љубовта како врска меѓу душата и апсолутното. Токму тој платонистички момент постои кај апостолот Павле и неговата Химна за љубовта, попозната како Прво послание до Коринтјаните.

Христијанската љубов, агапе, е над знаењето, т.е. таа е најголемо знаење, она што овозможува да бидете „лице в лице“ со Бог, слично со платоновото видување на идејата.

Меѓутоа, агапе е и љубов што подразбира приземност и избор, и во тоа е разликата во однос на хеленскиот ерос, што подразбира копнеж, страст, чезнеење. Агапе е љубов што поаѓа од Бог. Таа е excessus, прелевање, излевање. Платоновиот ерос, пак, е ascensus, качување, издигнување. Платонизмот подразбира еротско сознавање.

Разлики и сличности меѓу ерос и агапе

Авторката во својот текст ја испитува можноста доктрината за љубовта на апостолот Павле да потекнува од Платон, и трага по патиштата преку кои се случило влијанието. Врската со хеленизмот, во смисла - хеленизирање на агапе, прв ја востановил апостол Павле.

Агапе од ерос се разликува по недостатокот на интелектуалното и, во потесна смисла на зборот, еротскиот карактер, и по тоа што е феминизирана. Агапе е непосредно религиозно доживување, љубов која е општочовечка и космичка и претставува пат кон трансценденцијата, и која според името и по својата природа е феминизирана. Агапе често се преведува како caritas или милостина што подразбира жртвување и давање.

Како главна разлика меѓу Платоновиот и Плотиновиот ерос, односно меѓу еросот и христијанската агапе, Аница Савиќ Ребац наведува дека Платоновиот ерос е посредник меѓу душата и апсолутното, а агапе покрај што посредува, таа има свое средиште и во самото трансцендентно божество.

Агапе е circolo amoroso меѓу човек и Бог, круг што поаѓа од Бог и се враќа во него. Кај Платон патот не е кружен, но затоа е скалест. Неговиот ерос патува високо нагоре.

Синтеза на ерос и агапе

Писателите Гвиничели и Данте се смета дека се првите кај кои докрај е изведена синтезата на платонскиот ерос и персоналната љубов. Кај Данте тоа се забележува во поврзувањето на копнежот за мртвата сакана со чезнеењето за Бог и за апсолутното. Еросот поаѓа од поединечната љубов, љубовта кон Беатриче, и преминува кон општото, и на тој начин Данте се поврзува со Платон.

Во текстот се заклучува дека христијанството посредно или непосредно го унапредило поимот за љубовта и тоа збогатувајќи го еросот, со што се случила преродбата на платонизмот. Авторката на крајот истакнува дека љубовта се наоѓа во средината на сите доктрини и дека идеите имаат способност вечно да се обновуваат.    

 Подготвил:  ББ

 

https://www.fakulteti.mk/news/16-11-27/eros_i_agape_-_dve_sfakjanja_za_ljubovta

 

 Друго:

 3.angeli.so.truba

 



Видео содржини

Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Духовност

Ноември 10, 2020

Се упокои во Господ Митрополитот Црногорско-приморски Амфилохиј (30.10.2020)

Митрополитот Амфилохиј е роден на Божик, 7 јануари 1938 година, во Бари Радовиќ, во Долна Морача. Завршил Богословија во Белград, а на Богословскиот факултет на СПЦ, во Белград, дипломирал во 1962 година. Покрај теолошките науки, студирал и класична…
Февруари 23, 2020
ih3387

Свети свештеномаченик Харалампиј

Секој човек со своето раѓање добива лично име по кое го препознаваат во текот на целиот живот. Името е наша сопствена карактеристика, но малкумина го знаат вистинското потекло на своето име и неговото вистинско значење. Секое православно име има своја суштина…

Живот во служба на Бога и на луѓето

Јан 29, 2020 Беседи 1351
3.angeli.so.truba
Неговите слова зрачат со силна нагласеност на светиклиментовиот образец и претставуваат…

Почитување на Пресветата Мајка Божја

Дек 09, 2019 Полезно и Потребно 1618
7.Vselenski.sobor
Таа е заштитничка и покров на христијанскиот род. Како Мајка на Синот Божји, таа има…

Митрополит Струмички Наум: ВОВЕДЕНСКИ РАЗМИСЛУВАЊА

Дек 05, 2019 Беседи 1477
7.Vselenski.sobor
Премногу размислуваме во категоријата Бог – човек, наместо во категоријата личносни…