логоFacebookTwitterYouTubeeMail


За имињата и за ангелите


Митрополит Сурошки Антониј.




Во книгата Откровение има стих во кој тајновидецот Јован ни кажува дека, кога ќе настапи времето и кога сите ние ќе бидеме во Царството Божјо, секој од нас ќе добие таинствено име, коешто го знае единствено Бог, Кој го дава, и ќе го дознае само оној којшто го прима. Тоа име во себе како да ја содржи сета тајна на човекот; со тоа име е кажано сè за него; тоа име не го знае никој, освен Бог и оној што го добива, зашто тоа име го определува оној единствен и неповторлив однос кој постои меѓу Бог и Неговото создание - секое, единствено за Него создание.

Ние ги носиме имињата на светиите коишто живееле на земјата и коишто го оствариле својот повик; ние сме им посветени, како што храмовите се посветуваат на некој светец; и должни сме да проникнеме во значењето на неговото име, и во личноста на светецот, којашто ни е достапна од неговото житие. Зашто, тој не е само наш молитвеник, застапник и заштитник, туку, во извесна мера, и образ на она што ние можеме да станеме. Не е можно да се повтори нечиј живот; но, да се научи од животот на некој човек - свет, па дури и грешен - за да се живее подостојно на самиот себеси и подостојно на Бога е - можно. 

Ангелите се – гласници; Ангел е оној кого што Господ може да го испрати со некаква порака, и кој до крај и совршено ја исполнува Божјата заповед. Може да изгледа чудно што цела група Господови созданија ги нарекуваме со имиња коишто означуваат нивни должности, нивно служење, како тие да немаат ништо друго. И тоа, всушност, е така, и во тоа е нивната светост: очистени, блескави од Божјата светлина, според зборовите на св. григориј Палама и нашите богослужебни книги, тие претставуваат втори светлини, одблесоци на вечната Божествена светлина. Во нив ја нема онаа непрозрачност, онаа потемнетост, којашто нам ни дозволува да се нарекуваме со имиња, и тоа име всушност е определување на нашето место пред лицето Божјо и нашето место во Господовото создание. Тие се - втори светлини. Што значи тоа?

Тоа значи дека некаква Божествена светлина се излева преку нив непречено, слободно, широко како река, но не како по празно корито, и не само како низ безживотно стакло, туку така како што се излева и како што се искри и сјае и се умножува светлина кога ќе падне на скапоцен камен, ќе дојде до неговото срце и оттука во возвратен блесок излегува до каменот, осветлувајќи, а понекогаш и ослепувајќи со својата красота.  

Тоа е слика на вистинска светлина, и во таа смисла тие навистина се Ангели, зашто ние ги спознаваме, ги доживуваме само како сјај на Божествената светлина, како блесок кој не се намалува, не потемнува, како светлина преумножена, светлина што твори радост, што донесува живот - а суштината на нивното битие и суштината на нивната светост останува тајна меѓу нив и Бога, Кој ги познава длабочините на Своето создание... 

Но нивната лична светост ни е дојавена уште и со оние посебни имиња со кое секој од нив е именуван. Некои од тие имиња влегле во Светото Писмо, ì биле откриени на Црквата, и тие ни покажуваат во што е нивната лична светост. Архистратигот на небесните Сили, на кој му се посветени голем бој од нас, е наречен Михаил. „Михаил“ е еврејски збор, и значи „Никој не е како Бог“; и тој збор ја искажува сета состојба на големиот Архангел, кога Деницата се кренала против Бога, сакајќи да се постави во некаква, макар и тварна, одвоеност и самостојност, и кога станал големиот Архангел Михаил и го изговорил тој збор, кој потоа го определил него самиот: „Никој не е како Бог“, и го утврдил во таков однос спрема Бога, кој го направил чувар на рајската врата. „Никој не е како Бог“ - во тој збор е искажано сето познание на големиот Архангел на својот Бог. Тој не Го опишува  Бога, не Го објаснува - тој станува и сведочи. Во тоа е неговото учество во блесокот на Божеството, и во тоа е мерата со која тој ја пренесува таа светлина и ни го открива патот кон тајната Господова со своето слово и со тоа име, коешто го искажува сето негово недостижно искуство на недостижниот Бог.

На иконите, Архангел Михаил се претставува во оклоп и со огнен меч во раката. Тој со ногата гази врз змеј, кој го символизира злото; Архангелот стои пред вратата на рајот, не дозволувајќи во тоа свето и свештено место да влезе оној што не е подготвен; и тој, уште, се претставува на вратите на иконостасот низ кои духовништвото излегува од олтарот; свештеникот со Евангелието, на Големиот Вход, или ѓаконот на ектените; тоа е вратата низ која во литургискиот, богослужебен ред, никој не влегува во Свјатаја Свјатих, во олтарот. 

Друг Архангел, Гавриил, чие име значи “Крепост Божја”, се изобразува на оние врати низ кои ѓаконот за време на богослужењето се враќа во олтарот. Гавриил е оној кој ни возгласува дека вратата е отворена, за да можеме повторно да влеземе во Божјото присуство: дека силата Божја е објавена, дека Бог победил и дека сме спасени. Од евангелистот Лука знаеме дека Архангелот Гавриил му ја пренел веста на Захариј за раѓањето на Јован Крстител; тој ì ја пренел благата вест на Дева Марија дека Таа ја добила благодатта во Бога и дека на светот ќе му го роди неговиот Спасител; затоа на иконите го гледаме со маслиново гранче во раката - знак на помирување на Бога со луѓето.

На денот на сбветителот чие име го носиме, велиме дека е тоа „ден на нашиот Ангел“. Во извесна смисла, во смисла на нашата посветеност на тој светија, тоа е точно; но, со разни свети луѓе - впрочем, како и со разни обични луѓе коишто нè опкружуваат - нашето општење е различно: едни ни се лично поблиски, преку молитвата и преку нивното житие, коешто сакаме макар да го имитираме; на други им се восхитуваме некако оддалеку. А со Ангелот чувар, пак, нашите односи се сосема поинакви: ние сме му предадени, и тој е наш чувар, без оглед дали му се обраќаме, дали воопшто си споменуваме за него - како да е наш татко и мајка, со кои имаме нераскинлива врска, без оглед што ние мислиме за нив, како постапуваме со нив и како се однесуваме спрема нив...
И уште: еден човек на земјата бил наречен гласник и ангел на црковната вера: тоа е Јован Крстител, и за него читаме слова слични на оние коишто погоре ги кажав за Ангелите. За него во почетокот на Евангелието по Марко се вели: Тој е - гласот на оној што вика во пустињата ... Тој е глас, тој е звук на Господовиот глас, тој е - ангел, зашто преку него говори Самиот Бог, а самиот тој за себе вели дека треба да се смалува, за во полна мера пред луѓето да застане образот Господов.

Тоа е - патот на земјата; ние треба да се смалуваме, постепено губејќи го она што ни изгледа скапоцено, а всушност претставува засиреност на нашето видливо естество. Ние мораме постепено да стануваме прозрачни, за да станеме некако невидливи - како невидлив скапоцен камен, кој може да се забележи само ако се осветли со онаа светлина којашто, кога ќе падне на него, осветлува сè наоколу. Тогаш ние како да губиме нешто од нашето временско битие, но само затоа за да го стекнеме познанието на Бога, единствено кое секој од нас, кој себеси се нарекува „јас“, може да го има, и коешто тој може да им го јави на другите, зашто секој од нас го спознава Бога на единствен и на неповторлив начин. Нашиот пат е - од земјата кон Небото, од нашата тешка воплотеност кон просветленост и прозрачност...


подготви: д-р Драган Михајловиќ

 



Видео содржини

Поуки од Светите Отци

krusevoexport

Духовност

Ноември 25, 2018

Акатист кон свети Нектариј Егински

КОНДАК 12Трудејќи се, си ја умножил благодатта дадена од Бога, рабу Божји, добар и верен Нектариј, затоа направи и ние да ја завршиме духовната работа и стекнувајќи ја заработката, да Му запееме на Христа: Алилуја!
Октомври 30, 2018

Житие на преподобна Параскева – Петка (Епиватска или Трновска)

Света и преблажена маченичко Христова Параскево, убавино на девственичките, пофалбо на мачениците, пример за чистота, огледало на велокодушните, восхит на премудрите, чуварко на верата христијанска, изобличителке на лагата идолска, поборничке на Божественото…

Светскиот првак Адам Ондра во посета на Бигорскиот и Рајчичкиот манастир

Окт 28, 2018 Настани 660
Деновиве нашите две свештени Обители, Бигорски и Рајчица, ги посети во светски рамки…

ПРЕПОДОБЕН ПАХОМИЈ ВЕЛИКИ

Окт 18, 2018 Житија 952
Паралелно со преподобниот Антониј Велики, основачот на пустинското, анахоретско монаштво,…

СВЕТИ ЕФРЕМ СИРИН ЖИВОТОПИС, ТВОРЕШТВО И КАРАКТЕРИСТИКА

Окт 18, 2018 Житија 898
Над сè, свети Ефрем си останува прекрасен проповедник – амвонот е почеток и крај на…

Чудото на иконата „Брзопослушничка’’

„Пред братската трпеза на ѕидот од памти век е напишана иконата на Пресвета Богородица. Веродостојност отците принесуваа и претходно и ние сега така се однесуваме, согласно нивните мислења, за изобразување на таа икона во времето на Свети Неофит, основач на тој манастир. Според историско мерење на времето од  Свети Неофит дури до нас протече веќе не помалку од 840 години, затоа што Свети Неофит живеел во XI век.

Повеќе...

Верски календар

Од Верскиот календар на МПЦ (01.04.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (01.04.2019)

Светите маченици Хрисант и Дарија и другите со нив Хрисант беше единец син на еден велик бојарин Полемиј, којшто од Александрија се беше преселил во Рим. Како син на богати...

Од Верскиот календар на МПЦ (31.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (31.03.2019)

  Свети Кирил, архиепископ Ерусалимски    Роден е во Ерусалим во времето на Константин Велики, а умре во времето на Теодосиј Велики (315 г. – 386 г.). Во 346 година го...

Од Верскиот календар на МПЦ (30.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (30.03.2019)

Свети Алексиј човек Божји Различни се патиштата по коишто Бог ги води оние што сакаат да Му угодат и да го исполнат Неговиот закон. Во времето на царот Хонориј во...

Од Верскиот календар на МПЦ (29.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (29.03.2019)

Светиот апостол Аристовул Еден од Седумдесеттемина апостоли. Брат на Св. апостол Варнава. Родно место му е островот Кипар. Следбеник на Св. апостол Павле, којшто во Посланието до Римјаните и го...

Од Верскиот календар на МПЦ (28.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (28.03.2019)

  Светиот маченик Агапиј и седумтемина со него: Публиј, Тимолај, Ромил, двајца Александри и двајца Дионисии Сите пострадаа од кнезот Урбан во Кесарија Палестинска во времето на царот Диоклецијан. Сите...

Од Верскиот календар на МПЦ (27.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (27.03.2019)

  Преподобен Бенедикт Роден е во Нурсиската област во Италија во 480 година од богати и угледни родители. Не се задржа долго по школите, зашто брзо увиде дека заради книшкото...

Од Верскиот календар на МПЦ (26.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (26.03.2019)

Пренос на моштите на Свети Никифор, патријарх Цариградски Управуваше мудро и ревносно со Светата Црква како најголем цариградски архипастир. Кога Лав Ерменин стана против иконите, тој му се спротивстави на...

Од Верскиот календар на МПЦ (25.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (25.03.2019)

  Преподобен Теофан Исповедник Наречен Сигријан заради местото Сигрија каде што беше роден. Роднина на царот Лав Исавријанин и на неговиот син Копроним. Имаше огромно богатство и раскош. Но кога...

Од Верскиот календар на МПЦ (24.03.2019)

Од Верскиот календар на МПЦ (24.03.2019)

  Тропар на свети Григориј Палама (втора недела од Великиот пост) 2019   Свети Софрониј, патријарх Ерусалимски     Роден е во Дамаск од угледни родители. Откако насобра светска мудрост сепак не...

« »

Наука и Култура

Март 24, 2019

95 години од раѓањето на Вангел Наумовски – уметникот кој за Салвадор Дали беше „сликар од бајките“

Со името на охридскиот сликар, кого Салвадор Дали воодушевено го нарече „сликар од бајките“, се поврзани повеќе епитети – тој кај нас и во светот е секогаш претставуван како уникатен пример на сликар на чудесниот свет на длабочините на езерото и комплексноста…
Март 07, 2019

Поезија од Стефан Марковски застапена во меѓународен поетски зборник во Италија

Поетското дело насловено Брзина на сонот (итал. Il ritmo di un sogno) од македонскиот писател Стефан Марковски е застапено во 15. издание на зборникот Castello di Duino.На меѓународниот конкурс за поезија и драмски текстови насловен I have a Dream/Ho un…

Срамота е младите да знаат повеќе странски, отколку македонски јазик

Фев 22, 2019 Литература 139
Foto
Младите подобро ги познаваат странските јазици одошто македонскиот јазик. Со цел да си…

Карикатурите на Златко Крстевски од Прилеп прошетале низ цел свет

Фев 14, 2019 Интервју 195
Светот доволно го знае Крстевски. Импресивен е неговиот пат низ светските изложби,…

Најбогатите 26 луѓе на светот поседуваат исто колку и најсиромашните 3,8 милијарди луѓе

Јан 21, 2019 Друго од култура 246
Оксфам пресметале и дека богатството на 2.200 милијардери околу светот во 2018 пораснало…

Беседи

Викарниот Епископ Стобиски г. Јаков : „Ако нашата молитва не го опфати целиот свет, не сме Христови и не сме деца на Пресвета Богородица“

Викарниот Епископ Стобиски г. Јаков : „Ако нашата молитва не го опфати целиот свет, не сме Христови и не сме деца на Пресвета Богородица“

Знаеме дека за секој дар што од Бог го добиваме, го добиваме од Неа и преку Неа, и поради Нејзините молитви, бидејќи самите со ништо не сме го заслужиле. Сѐ...

Протоереј Драган Јанковски: Втора недела од Велигденскиот пост

Протоереј Драган Јанковски: Втора недела од Велигденскиот пост

Човекот кога му прави добро на својот ближен, тоа е вистинска добродетел, која Му е угодна на Бога. Оваа вистина ја посведочува и самиот Господ Исус Христос, бидејќи не само...

Св.  Григориј Палама - Беседа за блудниот син

Св. Григориј Палама - Беседа за блудниот син

Ќе настане глад - рекол Пророкот, оплакувајќи го Ерусалим - но не глад за леб и вода, туку чулен глад за словото Божје (Ам. 8, 11). Глад, тоа е состојба...

За Христoвитe дeла (беседа)

За Христoвитe дeла (беседа)

Какo Гoспoд извршил тoлку мнoгу дeла? Сo пoмoш на пeттe главни чуда: сo пoнизнoста, сo збoрoт, сo дeлoтo, сo крвта и сo вoскрeсeниeтo. Штo свeдoчат дeлата Христoви? Првo, свeдoчат дeка...

За двoумeњeтo на Пилат (беседа)

За двoумeњeтo на Пилат (беседа)

Пилат бил учeник сo свeтска мудрoст. А свeтската мудрoст нe дава сила туку влeва страв. Свeтската мудрoст нe ја пoддржува душата туку тeлoтo. Свeтската мудрoст нe влeва страв за душата...

БEСEДА за љубoвта кoн ближнитe

БEСEДА за љубoвта кoн ближнитe

Таму, на нeбoтo, e вистинскoтo Христoвo царствo и вистинскиoт Христoв живoт бeз примeси на грeв и смрт. Нo љубoвта на Синoт Бoжји кoн луѓeтo нашла дeка e пoпoтрeбнo да бидe...

 Викарен Епископ Јаков Стобиски: Вистинското прашање: се каеме или не?

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Вистинското прашање: се каеме или не?

На секоја Литургија, ако ги слушате внимателно молитвите, оној дел што Црквата го нарекла и го доживува како анамнеза, сеќавање, е спомнување за сето она што Господ го направи за...

Жарко Ѓорѓиовски✥ Недела Сиропусна ✥ (10.03.2019)

Жарко Ѓорѓиовски✥ Недела Сиропусна ✥ (10.03.2019)

 Во денешново евангелско четиво Господ Исус Христос не упатува на три основни чекори: простувањето, постењето и безвременската награда која не очекува. И токму првиот чекор е простувањето: „Ако им ги...

БEСEДА за љубoвта над сeкoја љубoв

БEСEДА за љубoвта над сeкoја љубoв

Цeлoтo Eвангeлиe учи дeка трeба да сe oстави пoмалoтo заради пoгoлeмoтo, минливoтo заради нeминливoтo, лoшoтo заради дoбрoтo, eвтинoтo заради драгoцeнoтo. Кoга Eвангeлиeтo нe би вeтувалo пoгoлeми врeднoсти, тoгаш кoј би...

« »