логоFacebookTwitterYouTubeeMail

 


 

Соочување со Бог
o.Stefan.Frimen.jpg

Бев замолен да напишам продолжение на „богословието за ликот“. Во многу делови од Христијанскиот свет тоа е зачудувачки запоставено – и иако не е често тема на дискусија – сепак е длабоко во срцето на Православното предание.

Ништо во Стариот Завет не ја искажува личносноста на Бог повеќе од оние изрази кои се однесуваат на Неговиот лик. Човекот е опишан како создаден „по образ и подобие “ Божјо.  Но Бог се открива од изразите за Неговото лице. Да се зборува со Господ „лице во лице“ е да се зборува со Господ „лично“. Но личноста на Господ е потполно поинаква: „Не можеш да го видиш Моето лице; зашто не може човек да го види лицето Мое, и да остане жив“ (Исход 33, 20).

До доаѓањето на Христос, вистинската личност на Бог не е целосно позната. И Христос открива дека личносноста е возможна на најшокантниот начин: Оној кој Ме видел Мене, Го видел и Мојот Отец; (Јн. 14, 9). Во Јован 6, овој стих е директно поврзан со класичниот јазик кој се однесува на лицето на Бога во Исходот: „ Никој не го видел Отецот, освен Оној Кој е од Бога. Тој го видел Отца“. (Јн. 6, 46).
Бог Кој не може да се виде, бил виден од Синот. И Синот покажува дека Тој е од Отецот, зашто да се виде Синот, е исто што и да се виде Отецот. Христос, Синот на Отецот, го открива ликот Божји. Да се виде Христос е да се виде Бог.

Постои и едно дополнително запазување што би го додал, и тоа за самите очи. Христос говори за „чистото око и светлото тело“, предупредувајќи за гредата во него (наспроти „реската“). Не е само да претстоиме пред Него со непокриено лице, или дека се гледаме еден со друг, но да се виде Бог или некој друг на вистински личносен начин, бара единственост и јасност во погледот. Има длабока врска помеѓу окото и срцето.

Самото срце има мистично значење во Православната мисла. Некогаш се користи како назив за најдлабокиот дел од себеси, и може да биде исполнето со добри или лоши работи:
Срцето е едно малечко бротче, сепак и змејови има во него, а исто така и лавови; има отровни ѕверови и секакви ризници на злото. Но, таму е и Бог, ангелите, животот и Царството, светлината и апостолите, небесните градови и ризниците на благодатта – сите работи се таму. (св. Макариј).

Другпат, срцето се користи на начин кој го поистоветува со Тајното Место на Севишниот, во кое почиваат сите добри работи.

Претходното значење се рефлектира врз изразите за окото. Зашто срцето е она на што се однесува окото (претходниот стих се однесува на единственоста на срцето):

„Не собирајте богатства на земјата, каде што ги јаде молецот и ‘рѓата, каде што крадците ги поткопуваат и крадат; но собирајте си богатства на небото, каде што ни молец, ниту ’рѓа ги јаде, и каде што крадци не ги поткопуваат, ниту крадат; зашто каде што е богатството ваше, таму ќе биде и срцето ваше“. (Мт. 6, 19-21).
Поделеното срце, се свртува кон злото, го исполнува телото со темнина. Го „затемнува“ и ликот исто така.
Во уметноста на сликањето икони, последните бои што се додаваат на иконата се „светли“. Тоа се бели или златни лепенки кои ја обележуваат светлината на духовното битие. Таквата светлина е потполно отсутна од лицата на демоните или на проклетите (како Јуда). Овие светла не се наменети да создадат илузија на длабочина. Нема сенки на лицата на иконите. Всушност, светлината е преобразителната светлина Божја, која се рефлектира врз лицата од оние кои го гледаат Неговото лице.
Ги затворам овие мисли, враќајќи се кон срцето. На лицето на иконите (а често и на лицето на секој човек) има откровение на срцето. Вистината на личноста, што навистина лежи во неа, е покажана токму во лицето. Иако ова е уметничка техника, сепак е рефлекција на реалноста. Нашето сопствено лице ни го открива срцето на оние што можат да го прочитаат (а сите го можеме тоа до некој степен). Нашето однесување со нашите лица би требало да биде показател на нашата внатрешна состојба. Нашиот срам, поделеното срце, многу состојби на душата се откриени во она што го правиме, преку нашите лица.

Цврстото загледување во Бога е ретка работа. Нашата свесност за себеси и свесноста за гревот нè прават да гледаме настрана. Само мирниот поглед на Бога, неуморлив во Неговото простување, може да даде храброст повторно да ги завртиме лицата кон Него. Од слава во слава, можат да станат слични на светите икони, кои Го гледаат Него без срам и страв.

 

Подготви: Дивјаковски Златко

13-ви ноември, лето Господово 2013

Друго:

 о. Стефан Фримен - За ликот



Видео содржини

Поуки од Светите Отци

dobrotoljubie

Духовност

Февруари 23, 2020
ih3387

Свети свештеномаченик Харалампиј

Секој човек со своето раѓање добива лично име по кое го препознаваат во текот на целиот живот. Името е наша сопствена карактеристика, но малкумина го знаат вистинското потекло на своето име и неговото вистинско значење. Секое православно име има своја суштина…
Јануари 29, 2020
3.angeli.so.truba

Живот во служба на Бога и на луѓето

Неговите слова зрачат со силна нагласеност на светиклиментовиот образец и претставуваат целосно легитимирање на македонското црковно и духовно наследство. Дедо Стефан е ревносен борец за македонскиот јазик што неизмерно го сака и постојано го збогатува. Еве…

Почитување на Пресветата Мајка Божја

7.Vselenski.sobor
Таа е заштитничка и покров на христијанскиот род. Како Мајка на Синот Божји, таа има…

Митрополит Струмички Наум: ВОВЕДЕНСКИ РАЗМИСЛУВАЊА

Дек 05, 2019 Беседи 640
7.Vselenski.sobor
Премногу размислуваме во категоријата Бог – човек, наместо во категоријата личносни…

Свети Антониј Велики: Кој е ѓаволот и кога напаѓа...?

А кога ќе се всели Божјиот Дух, Он ги успокојува, им дава да го вкусуваат спокојот во…

Беседи

Митрополит Струмички Наум: Недела на слепиот (23.05.2020)

Митрополит Струмички Наум: Недела на слепиот (23.05.2020)

Бог е праведен. Сепак, на оние кои се одрекле од светот и световните работи им ветил стократно повеќе уште во овој живот, а плус и Царство Небесно: „Вистина ви велам:...

Храмот е срце

Храмот е срце

До тој Ден, којшто ние сме собрани данеска да го празнуваме. До денот, во којшто светлото Сонце на Правдата дошло да го осветли овој свет и да изгрее од гробот...

Митрополит Струмички Наум: Пробивање низ темнината (18.05.2020)

Митрополит Струмички Наум: Пробивање низ темнината (18.05.2020)

Но, бидејќи над вистинската вера, низ вековите, незабележливо се наталожиле и одомаќиниле уште неколку темнини, денес, оној што ќе поверува, ќе треба да се пробие и низ овие темнини; а...

Митрополит Струмички Наум: Како се сведочи Човекот (16.05.2020 )

Митрополит Струмички Наум: Како се сведочи Човекот (16.05.2020 )

Откако ја стекнува нејзината доверба, Богочовекот Христос ѝ ја покажува и вистинската вера: „Жено, верувај Ми дека иде часот, кога ни во оваа планина, ниту во Ерусалим ќе се поклонувате...

О. Жарко Ѓорѓиевски: БЕСЕДА во Недела на Самарјанката(17.05.2020)

О. Жарко Ѓорѓиевски: БЕСЕДА во Недела на Самарјанката(17.05.2020)

Телото ја прима онаа храна, која во суштина е еднаква со телото. Телото е од земјата и храната за телото е од земјата. Затоа телото во овој свет се чувствува...

БEСEДА за силата штo Бoг им ја дал на прoрoчкитe збoрoви

БEСEДА за силата штo Бoг им ја дал на прoрoчкитe збoрoви

Слoвoтo Бoжјo e какo oган на кoјштo сe радува правeдникoт прeмрзнат вo студeнилoтo на oвoј свeт; и слoвoтo Бoжјo e какo oган кoј гo изгoрува нeправeдникoт, кoгo oвoј матeријалeн свeт...

Викарен Епископ Јаков Стобиски - Немам човек...

Викарен Епископ Јаков Стобиски - Немам човек...

Да го фрлиме фенерот на Диоген, да се откажаме од потрагата по човек во темнината на овој свет и во сеопштата расчовеченост. Таа потрага за нас заврши во оној миг...

„Мрзливитe рацe брзo ги врабoтува ѓавoлoт а врeднитe - ангeлoт“

„Мрзливитe рацe брзo ги врабoтува ѓавoлoт а врeднитe - ангeлoт“

Вo oвoј свeт на нeпрeстајнo движeњe и нeпрeстајни прoмeни, чoвeкoт, сакал или нe, мoра да бидe врабoтeн, билo сo дoбрo, билo сo злo дeлувањe. Мрзливиoт чoвeк, всушнoст, нe e врабoтeн:...

Митрополит Струмички Наум: Депресија и надеж од православен аспект (09.05.2020)

Митрополит Струмички Наум: Депресија и надеж од православен аспект (09.05.2020)

    Остатокот од времето поминато надвор од молитва, на оние кои немаат непрестајна умно-срдечна молитва, Црквата им го покрива со послушанието. Оние кои го чистат своето срце од страстите, го...

« »