логоFacebookTwitterYouTubeeMail


Чудото на слегувањето на Благодатниот оган

 За едни, тоа е нешто што може да го наруши спокојниот живот, па затоа треба да биде отфрлено како измислица. За други, тоа е најголемото чудо на земјата, кое неоспорно сведочи за вистинитоста на Православието. За православниот Христијанин, тоа не е просто чудо, туку потсетување, дека Он е со нас „од сега, па до крајот на вековите", знак на Неговата милост кон сите луѓе кои живеат на земјата. Според преданијата на Ерусалимската Православна Црква, годината кога овој оган нема да слезе, ќе биде последната за човештвото.

crkva.naGrobotHristov.jpg

   

 Воскресението Христово (Пасха), пред кое настанува опишуваното чудо, е најголемиот настан за христијаните, кој укажува на триумфот на православната вера, го претставува знакот на победата над гревот и смртта и почетокот на светот, искупен и осветен од Господа Исуса Христа.

Празникот Пасха се празнува уште од апостолската Црква. На I Вселенски собор (325 г.) е востановено христијанската Пасха насекаде да се празнува во првата недела по пасхалната полномесечина, така што секогаш да се слави по јудејската Пасха. На IV Вселенски собор е определено да се прекратува постот и да почне празнувањето на Пасхата веднаш по полноќ. Во текот на 2000 години, православните христијани го дочекуваат својот главен празник во Храмот на Гробот Господов (Воскресение) во Ерусалим. Овде, во најголемата светост за христијаните, каде што настануваат подолу опишаните настани, се наоѓа Гробот, каде што бил погребан и воскресна Христос. Во неговата околина се наоѓаат многу свети места, каде Спасителот беше суден и казнет за нашите гревови. Таму се наоѓа и крстот на кој беше распнат.

Секогаш на Пасха, оние кои се наоѓаат во и близу до храмот, стануваат сведоци на слегувањето од Благодатниот Оган. Благодатниот Оган не го палат луѓе, туку слегува од Господа и притоа на поклониците им носи чувство на духовно исцелување, а на болните и немоќните им дарува телесно исцелување и со тоа се потврдуваат голем број настани кои ни се добро познати од Библијата. Благодатната Светлина во храмот не се јавува само во овој век.

Според сведоштвата на апостолите и светите отци, несоздадената светлина (оган) го осветлила гробот Господов уште при самото Воскресение Христово, а ја видел ап. Петар, кој рано утрото дотрчал кај празниот Гроб. За ова читаме кај св. Григориј Ниски: „Петар поверувал, гледал не само со сетилните очи, туку и со високиот апостолски ум - зашто, Гробот бил исполнет со светлина, така што, иако било ноќно време, сепак внатрешноста ја гледал на два начина - сетилно и духовно". А. св. Јован Дамаскин пишува: „Петар застана пред гробот и се ужасна гледајќи ја светлината“.

На тој начин, уште од апостолско време, сите православни секоја година го празнувале јавувањето на Светата Светлина, Благодатниот Оган во Светиот Гроб, кој со своето слегување ги уверува хрисјаните дека Христос навистина воскресна. Благодатната Светлина која слезе на Гробот Господов при Неговото Воскресение ја посведочија и апостолите евангелисти.

Најрани сведоштва за слегувањето на Благодатниот оган во навечерието на Христовото Воскресение, се сретнуваат кај св. Григориј Ниски, Евсевиј и Силвија Аквитанска и датираат од IV век. Во нив има опишано и порани слегувања. Евсевиј Памфил раскажува, кога еднаш не стигнало масло за кандилата, патријархот Наркис (II в.) благословил во кандилата да се стави вода од Силоамската Бања, и огнот кој слегува од небото ги запалил кандилата кои гореле до крајот на пасхалната служба.

Литијата на Светиот Оган почнува приближно дванаесет часа (околу 12 часот напладне во Страсната Сабота) пред почетокот на православната Пасха, која не се совпаѓа со римокатоличката и протестантската Пасха, кои се слават по Григоријанскиот календар. Во Храмот на гробот Господов почнуваат да се собираат поклониците кои сакаат со свои очи да ги видат чудесните настани.

Мнозинството од верниците се православни, меѓутоа секогаш има и инославни христијани, муслимани, атеисти, а присуствува и еврејската полиција. Во храмот има околу 10.000 души; целиот плоштад пред него и терасите на околните згради се полни со народ. Бројот на присутните е поголем од капацитетот на храмот, па затоа и на поклониците не им е лесно.

Како што пишува еден поклоник: „Во навечерието, сите свеќи и кандила во храмот беа изгаснати. На ова се внимавало уште одамна (почетокот на XX век); Турските власти извршувале строга контрола во стражарницата, а поради клеветите од католиците доаѓало и до проверка на џебовите на митрополитот кој свештенослужи или намесникот на патријархот...“

На средината од Живоносниот Гроб се поставува кандило полно со масло, но без оган. Преку целиот гроб се распостилаат парчиња памук, а на краевите се ставаат украсни ленти. Така подготвена, по проверката од турските стражари, а сега од еврејската полиција, Кувуклија (кулата над Гробот Господов) се затвора и запечатува од локалниот клучар, кој е муслиман.

„И ете утрото на Велика Сабота, во 9 часот по локално време, почнуваат да се појавуваат првите знаци на Божествената сила: се слушаат првите татнежи од громот, иако надвор е јасно и сончево. Ова се случува во текот на три часа. Храмот почнува да се осветлува од силни светлосни искри, на едно место, а на друго засветлуваат небесни светкавици, кои го најавуваат слегувањето на Небесниот Оган“ - пишува еден од очевидците.

Во половината на вториот час екнува камбаната на патријаршијата и оттука почнува литијата. Како долга црна лента влегува грчкиот клир во храмот, претходејќи му на Неговото Блаженство Патријархот. Тој е во полно одејание, со блескава митра и панагија. Клирот бавно минува крај „каменот на миропомазанието“, оди кон подиумот кој ги соединува Кувуклија со храмот, и потоа меѓу два реда турска војска, едвај издржувајќи го притисокот од толпата, преминува во големиот олтар на храмот“ - известува средновековен поклоник. Џагорот кој се слуша низ храмот, го означува излегувањето на рипидоносците кои со црвени рипиди, одат пред православниот патријарх.Дваесетина минути по запечатувањето на Кувуклија во храмот втрчува православната арапска младина, чие присуство, исто така е задолжителен елемент на пасхалните празнувања. Младите еден друг се носат на рамена. Се однесуваат многу весело, извикуваат, ја молат Мајката Божја и Господа да им го дарува на православните благодатниот оган. „Иља дин, иља вил Ел Месија“ (Нема вера, освен православната - Христос е вистинскиот Бог“ - извикуваат. За дојдените Европјани, навикнати на други облици на изразување на чувствата и мирни богослужби, многу необично им е поведението на локалната младина. Сепак, Господ ни вети дека ќе го прими и тоа детски наивно, но чистосрдечно обраќање кон Бога.

„Во периодот кога Ерусалим бил под британска власт англискиот гувернер еднаш се обидел да ги запре тие „диви“ игри. Патријархот се молел во Кувуклија два часа: Оганот не слегол. Тогаш паријархот по своја волја рекол да ги пуштат Арапите... И оганот слегол“. Араппте како да се обраќаат кон сите народи: Вистинитоста на нашата вера Господ ја потврдува со симнувањето на благодатниот оган во навечерието на православната Пасха. А во што верувате вие?

„Одеднаш среде храмот над Кувуклија се појави мал облак од кој почна да роси ситен дождец. Јас стоев недалеку од Кувуклија, па затоа и врз мене грешниот паднаа неколку капки роса. Помислив: „Веројатно надвор има бура, дожд, а покривот пропушта, па затоа водата влегува внатре“. На ова Грците извикаа: „Роса, роса...“ Благодатната роса слезе на Кувуклија и го натопи памукот кој беше послан на Гробот Господов. Тоа беше второто јавување на Божјата сила“ - пишува поклоникот.

Во храмот влегува литијата од ерарсите на конфесиите што ја празнуваат Пасха. На крајот од литијата оди православниот патријарх на една од помесните православни цркви - ерусалимскиот или цариградскиот, во придружба на ерменскиот патријарх и свештенослужители. Во својот крстен вход литијата поминува низ сите места - споменици: светата гора каде што Христос бил предаден, местото каде што го удирале римските легионери, Голгота, каде што го распнале, каменот на помазанието - на којшто Христовото тело го подготвувале за погребување.

Литијата приоѓа кон Кувуклија и трипати ја обиколува. Потоа православниот патријарх останува спроти влезот на Кувуклија; нему му ја соблекуваат свечената облека и тој останува само со платнената мантија, за да се гледа дека во пештерата не внесува кибрит или нешто друго со што би можел да го запали оганот. За време на владеењето на Турците внимателна контрола на патријархот извршувале турските јаничари, претресувајќи го пред влегувањето во Кувуклија.

Надевајќи се дека некој од христијаните ќе фатат во измама, муслиманската власт од градот поставувала свои војници насекаде во храмот, подготвени да му ја отсечат главата секому, кој би се обидел да внесе или запали оган во храмот. Во сиот период под турска власт немало таков случај, некој да биде фатен. Денес, еврејската полиција го проверува патријархот.

Потоа на патријархот кој е веќе во пештерата, му подаваат голема свеќа која, како главна треба да биде запалена од огнот, и 33 свеќи - според годините кои ги имаше Спасителот на земјата. Во пештерата влегуваат православниот патријарх и ерменскиот, кој исто така, пред влегувањето се соблекува само на расо. Ги запечатуваат внатре со големо парче восок и црвена лента на вратата; православните служители ставаат свој печат. Тогаш во храмот се исклучува светлото и настанува напрегната тишина - очекување. Присутните се молат и ги исповедаат своите гревови, молејќи го Бога да им го дарува Благодатниот Оган.

Сите присутни со нетрпение го очекуваат патријархот да излезе со огнот во рацете. Срцата на присутните се исполнети не само со трпение, туку и со страв од очекувањето: според преданието на Ерусалимската Црква се вели дека денот, кога нема да слезе Благодатниот Оган, ќе биде последен за присутните во храмот, кој ќе биде разрушен. Затоа поклониците обично се причестуваат пред да дојдат во ова свето место. Луѓето држат снопови од 33 свеќи во рацете. Сите кандила во Храмот на Гробот Господов и во другите православни цркви во Ерусалим се изгаснати, но ќе бидат запалени при слегувањето на Благодатниот Оган.

Молитвата и обредот продолжуваат до моментот кога ќе се случи од сите очекуваното чудо. Секоја година напрегнатото очекување трае од 5 минути, па до неколку часови.

Пред слегувањето почнуваат да засветлуваат искри од Огнот (кои добро се гледаат на видеоснимките); насекаде низ храмот се забележуваат малечки молњи. Еве како го опишува ова еден поклоник: „Се посилно и посилно се разгорува Благодатната Светлина и почнува да се шири насекаде низ храмот. Се распостила силна сина светлина врз Кувуклија, околу иконата „Воскресение Господово“ и најпосле се запалува едно кандило. Влегува во храмовата кула, на Голгота (се запалува едно од кандилата), светнува над Каменот на Миропомазанието (и овде се пали едно кандило). Кај некого фитилите на свеќите само подгоруваат, а кај некои свеќите сами се запалуваат. Огнот станува се посилен, искри насекаде по сите фитили“.

На една од снимките, снимени на плоштадот, може да се види моментот додека од густите ноќни облаци иад главната купола од храмот се појавува силна светлина која брзо се зголемува, и според кажувањата на поклониците, се спушта на врвот од храмот бело-сина заслепувачка светлина. Поклониците велат дека пред слегувањето врз Кувуклија, се појавува нешто слично на молња, а меѓу неа и небото се појавува силен светлосен столб. Исто така велат дека во моментот на слегувањето Гробот Господов е осветлуван од силна светлина. Веднаш потоа целиот храм се исполнува со молњи и светли точки, кои се извиваат по ѕидовите и столбовите, се сливаат во неговото подножје, за потоа да се разлеат по плоштадот меѓу поклониците. Истовремено, кај оние во храмот и оние на плоштадот, се запалуваат свеќите, кандилата и факлите, а во храмот, односно од гробот Господов, излегуваат бело-сини огнени јазици долги 4-5 метри, слично на огномет. Како што сведочат видеоснимките, современите и средновековните поклоници, кандилата (освен оние на римокатолиците), кои се наоѓаат близу до Гробот Господов, во други делови од храмот, сами се запалуваат. Целиот храм се исполнува со неспоредлива светлина, која, како што велат, првпат се појавила при Христовото Воскресение. Тогаш ги отвораат вратите од Гробот и излегува православниот патријарх, држејќи 33 свеќи во рацете, со кои ги благословува присутните. По него излегува Ерменскиот патријарх, исто така со свеќа која гори со син пламен. Во храмот се разнесува радосен џагор, луѓето ликуваат, многумина плачат од радост. „И одеднаш капка ми паѓа на лицето, а толпата торжествено ’згрмува‘. Во олтарот на Католикон се разгорува огнот. Пламен како голем цвет. А, Кувуклија сè уште е темна. Полека-полека преку свеќите, огнот од олтарот стигнува до нас. И тука силен вик нè тера да погледнеме кон Кувуклија. Таа целата сјае, нејзините ѕидови се преливаат во сребрена боја, бели молњи струјат по неа. Огнот пулсира и дише, а од небото, преку отворите на куполата од храмот, се спушта вертикален широк светлосен столб“ - пишува очевидец.

Како се разгорува Благодатниот Оган во Кувуклија? А. С. Перов пишува: „Го видов митрополитот како се наведнува пред нискиот влез, влезе во пештерата и клекна на колена пред Гробот кој беше потполно празен. Не помина ни минута кога се појави светлината и митрополитот излезе со запален сноп свеќи“.

Јеромонахот Мелетиј ги наведува зборовите на архиепископот Мисаил, кој служел тогаш: „Кога влегов во Светиот Гроб Господов, врз целата негова плоча видов како блеска светлина, како истурени ситни бисери во бела, црвена, сина и други бои, кои потоа соединувајќи се, поцрвенеа и се претворија во оган. Но, овој Оган, додека полека да кажеш 40 пати Господи помилуј, не опожарува; од овој оган горат само подготвените кандила и свеќи“.

Додека патријархот е во Кувуклија, гласници преку посебни отвори го разнесуваат оганот низ целиот храм. Сепак, на некои места се појавуваат одделни пламени - на некои луѓе свеќите им се палат уште пред оганот да стигне до нив низ ѕидот од луѓе.

Еден од сведоците го опишува како свеќите на една благочестива жена која стоела до него, се запалиле пред доближувањето на огнот, а таа (веројатно од скромност) двапати ги гаснела, но тие и по трет пат се запалиле.

Кандилата кои се распоредени околу Кувуклија, а им припаѓаат на помесните православни цркви, се запалуваат сами (освен тринаесетте римокатолички), како и некои други кандила во храмот - без помош од човек.

Историјата ни сведочи дека Благодатниот Оган запалувал и незапаливи материи. Градоначалниците - муслимани се обидувале да го спречат слегувањето на Благодатниот Оган кој ја зацврстувал верата на православните луѓе. Во раното средновековие, еден халиф се обидел да го спречи слегувањето на Благодатниот Оган, кој ги ободрувал омразените христијани, и наредил во сите кандила наместо фитил да стават железо... Но, борбата со Господа не успеала - и покрај тоа кандилата гореле.

 

Превод од руски: ѓакон Јани Мулев

 Извор: http://www.povardarska-eparhija.org.mk/pe/


Чудото на благодатниот оган

Благодатниот оган се појавува во храмот од пред две илјади години. Најраните сведоштва за слегувањето на Благодатниот оган во навечерието на Воскресението Христово го наоѓаме кај свети Григориј Ниски, Евсевиј и Силвиј Аквитански (4 век). Кај нив се опишани и поранешните слегувања на Благодатниот оган. Според сведоштвото на апостолите и светите отци, несоздадената Светлина го осветлила Господовиот Гроб набргу пред Воскресението, и тоа го видел апостолот Петар: „Петар виде не само со телесните очи, но и со возвишениот апостолски ум дека Гробот е исполнет со светлина, иако беше ноќ“ читаме кај свети Григориј Ниски. „Петар застана пред Гробот и се ужасна гледајќи светлина во него“, пишува свети Јован Дамаскин.

Евсевиј Памфил раскажува во својата „Црковна историја“ дека кога веќе немало масло во кандилата, патријархот Харкис (3 век) благословил да налеат во нив вода од Силоамската бања. Слезениот оган од небото ги запалил кандилата и тие гореле за време на целата пасхална служба.

Латинскиот монах Бернард (865 г.) пишува во својот патепис: „На Света Сабота, кога е навечерието на Пасха, службата започнува рано и после отслужувањето се пее Господи помилуј до моментот, кога слегува Ангелот и се запалуваат кандилата, кои висат над Гробот“.

http://www.stprohor.org.au/

 

 



Поуки од Светите Отци

krusevoexport

Духовност

Јули 01, 2019

„Осаменоста не е во тоа што сме сами, туку во тоа дека не постои ништо по кое копнееме.“

Јас сум академски сликар и наивен писател. Учев да бидам сликар, но писател – не. Впрочем, каде се учи за тоа? На пример, Толстој по занимање бил гроф, Чехов - лекар, Сент Егзипери, авијатичар – а да не го споменеме Чарлс Буковски, кој бил поштар“.
Мај 28, 2019

Свети Леонтиј Струмички, патријарх Ерусалимски

Живеејќи во покаен плач и солзи се издвојуваше по особеното почитување и љубов кон нашиот Господ и Неговата Пресвета Мајка. Иако сè уште млад, Преподобниот презема на себе еден тежок подвиг: одеше по улиците на царскиот град правејќи се дека не е со здрав ум,…

Акатист кон свети Нектариј Егински

КОНДАК 12Трудејќи се, си ја умножил благодатта дадена од Бога, рабу Божји, добар и верен…

Житие на преподобна Параскева – Петка (Епиватска или Трновска)

Окт 30, 2018 Житија 1543
Света и преблажена маченичко Христова Параскево, убавино на девственичките, пофалбо на…

Светскиот првак Адам Ондра во посета на Бигорскиот и Рајчичкиот манастир

Окт 28, 2018 Настани 977
Деновиве нашите две свештени Обители, Бигорски и Рајчица, ги посети во светски рамки…

Беседи

 Викарен Епископ Јаков Стобиски

Викарен Епископ Јаков Стобиски

Не плашете се да страдате, оти човекот што се плаши да страда и да се жртвува никогаш нема да му објави војна на ѓаволот и на гревот, нема никогаш да...

БEСEДА за силата и дeјствoтo на дoбритe дeла

БEСEДА за силата и дeјствoтo на дoбритe дeла

Тeшкo e, браќа, да сe спoри сo бeзбoжeн, тeшкo e да сe разгoвара сo бeзумeн, тeшкo e да сe убeдува oзлoбeн. Бeзбoжниoт, бeзумниoт и oзлoбeниoт тeшкo ќe ги убeдиш сo...

Поука на денот: Старец Ефрем Филотејски

Поука на денот: Старец Ефрем Филотејски

Секогаш сеќавај се на Исус за секогаш да го пронаоѓаш соодветниот лек за своите слабости. Те боли ли нешто? Ако Го повикаш Исус, ќе најдеш утеха и просветлување. Тажен си?...

Епископ Климент Хераклејски: Тајната на Свети Јован Претеча

Епископ Климент Хераклејски: Тајната на Свети Јован Претеча

Он е несоборлив поглед на стариот Израил во даденото ветување на Новиот Ерусалим. Он е човек којшто се најде меѓу двата завети, како во некој процеп, се „отвора карпата за...

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Свети Јован Крстител

Викарен Епископ Јаков Стобиски: Свети Јован Крстител

Празнуваме само три такви рождества: Раѓањето Христово – Божик, Раѓањето на Пресвета Богородица и Раѓањето на свети Јован Претеча и Крстител. Тие три раѓања се тесно поврзани со Домостројот на...

БEСEДА прoтив злoрадoста

БEСEДА прoтив злoрадoста

Бoг гo сoздал за живoт и Бoг нe сe радува на нeгoвата прoпаст. Нe радувај сe ни ти на oна штo гo растажува Бoга. Кoга чoвeкoт прoпаѓа, Бoг губи; зарeм...

Архимандрит Партениј Бигорски: Зависниот од Христа – вистински слободен

Архимандрит Партениј Бигорски: Зависниот од Христа – вистински слободен

Со Својот призив кон апостолите и нивниот брз и решителен одѕив, Господ ни покажува дека дојде да нѐ повика кон вистинската слобода. Апостолите ја оставиле зависноста од овој свет и...

г. Јосиф, митрополит Тетовско – гостиварски: „Да ги имаме на ум – Наумовите совети“

г. Јосиф, митрополит Тетовско – гостиварски: „Да ги имаме на ум – Наумовите совети“

На почетокот од месец јули Светата православна црква во црковниот календар определила да го славиме споменот на светиот Наум Охридскиот, чудотворец, кој се подвизувал и живеел во нашиот крај, во...

« »