логоFacebookTwitterYouTubeeMail

 




 24-ти септември, лето Господово 2014

 o.Goran.Stojcevski.hram.jpg

презвитер Горан Стојчевски


ВЕРАТА НАСПРОТИ РЕЛИГИЈАТА И ИДЕОЛОГИЈАТА


"Духовната состојба на светот не е одредена од верата, туку од идеологијата и од утопискиот ескапизам... мера за сè, веќе не е Бог, туку човекот...„
 о. Александар Шмеман
Присуствував на отворањето на летната школа под наслов „Религија, етничка припадност и национализам„ чија главна цел како што стоеше во програмата е да се даде придонес во надминувањето на статус кво ситуацијата во однос на верските, националните и културните разлики помеѓу акдемската младина во Р. Македонија, целната група беше наведено дека се студенти на Православниот Богословски Факултет, Факултетот за исламски науки, Философски факултет, Филолошки факултет, Правен факултет итн.  Го ислушав воведното излагање, како и излагањето на гостите поканети да говорат, а меѓу кои намаше претставник на верските заедници во Р. Македонија со цел и тие да го истакнат својот став околу зададената тема. Првиот, општ впечаток, е дека се работи само за еднострано политчко третирање на темата и воопшто не можев да разберам што навистина како Црква е потребно нашето присуство таму, да не зборувам од името на другите верски заедници, освен протоколарно како своевиден декор на темата која меѓу другото зборува за сè (читај политика), освен за верата или поточно верските разлики, поточно се однесува и на нас како верски заедници, но не и со наш став. Во понудената програма имаше најави за посета на христијански храмови, џамија и синагога, онолку колку да биде колоритно или да се почувствува и наше присуство, всушност ќе ги анимираат посетителите на школата во однос на религиите. Беше ставен акцент на секуларизмот како позитивен темел за надминување на верските разлики при различната етничка припадност, а заради надминувањето на проблемот со национализмот и промоција на толеранцијата во една синкеретистичка форма. Провејуваше декларативно радикален или коренит секуларизам со цитати на Господ Исус Христос од Светото Евангелие според Матеј, потоа, еден политички секуларизам, за тоа која линија во однос на религијата ја држи десницата или конзервативниот блок или понаклонетата во однос на политичко-правниот поредок, и која е позицијата во однос на левицата или помалку наклонетата, понатаму историски, за позитивниот пример на соживотот во Османската империја и либералната примена на шеријатското право, и кај последниот говорник, за секуларизам без предзнак на радикален со спомени на соживотот во социјалистичкиот систем и учеството на верските заедници во него. Бидејќи, организаторот е политичка фондација, со ништо не може да се занимава освен со политика, а политиката пак, на верата гледа исклучиво како на идеологија која треба да се насочи секуларно или помалку секуларно, во зависност од констелацијата на политичките односи, или да се направие еден синкретистички микс во интерес на братсвото, слободата и еднаквоста, т.е. човечките дострели без Бога кои се само утопија, иако ние сме познале дека преку верата во Христа Исуса имаме и братство и слобода и еднаквост (види Галат. 3,26-28), но никако да го реализираме и во Црквата, оти робуваме на страстите и идеологиите. Истиот извадок од светиот апостол Павле нека ни послужи и за етничката припадност. Потоа, на ред ми дојде некако да ја препрочитам „Евхаристија„ на отец Александар Шмеман, и во предговорот авторот сосема во право констатира дека омразата, крвопролевањата и духовната состојба на светот се резултат на оттуѓувањето од Бога, следењето на човечките идеологии и утопискиот ескапизам, кога веќе Бог не е мерило на сè, туку човекот. Овој заклучок, секако кореспондира со светиот апостол Јаков дека војните меѓу нас се заради нашите похоти (Јаков 4,1), или со свети Силуан Атонски, кога владетелите (и народите кои тие ги водат м.з.) би ја познале љубовта Божја, никогаш не би завојувале, ова нека послужи за одбрана од национализмот. Секуларизмот во општеството, правнички е дефиниран и разбран само како раздвојување на религијата од државата и обратно, и сите држави тоа така го подразбираат од Француската револуција па наваму. Тоа и ние го живееме, нашето општество е секуларно, а да го погледнеме и нашиот живот, дали е христијански или секуларен, или за жал двоен. Каков интерес во однос на Црквата, Евхаристијата, Царството Божјо, вечниот живот или воопшто спасението на светот и човекот имаме како христијани од тоа дали сме повеќе или помалку секуларен, дали сме конзервативни или либерални, сето тоа се само идеологии, наши паднати човечки расудувања. Зарем  Бога ќе го браниме со нашите закони? Или Бога ќе го забрануваме или одоброволуваме според нас? Во овој случај, можам да кажам, немој не ме брани, кога веќе не си ме прашал, за да одговорам. Со што ќе го дефинираме Бога, со пароли од крвавите револуции, со нашите политики, философии, историски, психолошки или економски достигнувања. Бог не може да се стави во ниедна рамка, ниеден човечки збор не Го доспева, ние не Го браниме Него, тој нè брани нас, но доколку ние сакаме Он да биде наш заштитник.
Секуларизмот, накратко од  дефиницијата на погоре цитираниот учител на Црквата е сè она што е во светот, околу него и во него, и дака тоа нема врска со Бога, а тоа поимање со Црквата и христијанската вера нема никакви допирни точки, ние исповедаме дека сè е создадено (Евр. 2, 17; Рим. 8,3; Филип. 2, 7) од Бога Отецот преку Синот во Светиот Дух, и дека Бог го реализира Својот Домострој преку Црквата која како Тело Христово има за цел да го приведе човекот и светот кон царството Божјо, реализирање на спасението кое ни го даде Христос Богочовекот со Неговото Распетие на Крстот („Ете, сè ново создавам„, Откр. 21,5 и Јован 19,30), како помирување со човекот и светот и со Неговото Воскресение ни подари живот вечен, преку наше преумување (поакајние), очистување од гревовите и страстите во нашето срце и обожение со благодатта на Светиот Дух, а каде Црквата, таму е и благодатта, вели свети Иринеј Лионски.
Која толеранција ќе ја градиме ако не ги пазиме Божјите заповеди?(Јован 14,15), секако тоа се однесува и на другите вероисповеди секој според своите сили, убедувања и совест. Зарем членот од Уставот каде стои дека Црквата (или и другите верски заедници)и државата се одделни, или еве, да претпоставиме дека и Црквата и државата се едно, има ли тоа поголема важност од Христовите зборови, правете им го на луѓето тоа што вам сакате да ви го прават, или возљуби го ближниот свој како себе си, благословувајте ги своите непријатели, или целиот Декалог. Треба практично да поработиме на срцето (види Матеј 15,19) Моето мислење, што се разбира е лично, можеби и погрешно, не знам, е тоа дека како Црква ако учествуваме на било каков собир,школа или семинар, ако не е предвидено дека треба да се слушне и нашиот став, или ако однапред некој претпоставува за Црквата како можен фактор на дестабилност и нетолеранција, тогаш нема потреба да бидеме соучесници во монологот. Фактори на дестабилност и нетолеранција се незнаењето на верата, поистоветувањето на верата со националната и политичката, па дури и религиозната припадност, поистоветувањето на верата со било која идеологија и секако секуларизмот, односно човекоцентричноста. Христос не донесе идеологија или религија, Христос нам ни го објави и дарува царството небесно, тоа царство го сведочиме на Светата Литургија и учествуваме во него преку причестувањето со Телото и Крвта Христова, постануваме Црква, Тело Христово за чија и цел се собираме во храмот како Црква (епископ, свештенство, монаштво, верен народ во и преку Христа), и тоа сведоштво треба  да биде нашата мисија во светот, како што свети апостол Павле им го посведочил на атинските философи, Христос Воскреснатиот (Дела 17,16-34). Светите апостоли и светите отци не зборуваат за христијанска идеологија, за религија, зборуваат за Христа Богочовекот, и сведочат само за мерата од растот на полнотата Христова (Еф. 4,13). За едни Христос е соблазна, за други е безумство, за млаките е сосема неважен, но за нас, како христијани е Божја сила и Божја премудрост (1 Кор. 1,22-24), без разлика кои сме и на каква позиција сме (1 Кор. 7,24), ние на светот како Црква можеме да му сведочиме само за Него, како Евхаристија, благодарење. Личносно во Него се преобразуваме, соборно со Него се вознесуваме.  Од тоа влегување на царството Божјо во овој свет преку Литургијата се враќаме во светот за да го пренесеме мирот Христов, правдата и радоста во Светиот Дух (Рим. 4,17), не како што ни го дава било која човечка идеологија, т.е. светот (Јован 14,27), да ја сведочиме љубовта Христова пазејќи ги Неговите заповеди (Јован 14,15). Или ќе сакаме да се научиме христијански да живееме или ќе треба други да нè учат што треба да правиме, или ќе го избереме добриот Пастир или наемникот, зависи од нас (Јован 10 глава). Со јазикот на една детска емисија, лесно, лесно интересно, од просто, попросто, бидејќи многубројните наши човечки мудрувања и сложености ни го компликуваат животот што ни е даден за да станеме совршени (Мт. 5,48).
Верата никогаш не била фактор на нетолеранција, туку поистоветувањето на иделогијата со верата. Верата не е, и никогаш не била идеологија, се друго се човечки спекулации. Наместо да спекулираме, па дури, еве и теолошки, подобро е да се молиме! Пресвета Богородице, спаси нè!



Видео содржини

Поуки од Светите Отци

krusevoexport

Духовност

Ноември 25, 2018

Акатист кон свети Нектариј Егински

КОНДАК 12Трудејќи се, си ја умножил благодатта дадена од Бога, рабу Божји, добар и верен Нектариј, затоа направи и ние да ја завршиме духовната работа и стекнувајќи ја заработката, да Му запееме на Христа: Алилуја!
Октомври 30, 2018

Житие на преподобна Параскева – Петка (Епиватска или Трновска)

Света и преблажена маченичко Христова Параскево, убавино на девственичките, пофалбо на мачениците, пример за чистота, огледало на велокодушните, восхит на премудрите, чуварко на верата христијанска, изобличителке на лагата идолска, поборничке на Божественото…

Светскиот првак Адам Ондра во посета на Бигорскиот и Рајчичкиот манастир

Окт 28, 2018 Настани 843
Деновиве нашите две свештени Обители, Бигорски и Рајчица, ги посети во светски рамки…

ПРЕПОДОБЕН ПАХОМИЈ ВЕЛИКИ

Окт 18, 2018 Житија 1114
Паралелно со преподобниот Антониј Велики, основачот на пустинското, анахоретско монаштво,…

СВЕТИ ЕФРЕМ СИРИН ЖИВОТОПИС, ТВОРЕШТВО И КАРАКТЕРИСТИКА

Окт 18, 2018 Житија 1062
Над сè, свети Ефрем си останува прекрасен проповедник – амвонот е почеток и крај на…

Беседи

БEСEДА  за идoлoклoнствoтo какo прeљуба

БEСEДА за идoлoклoнствoтo какo прeљуба

Каква e таа прeљуба штo ја направил Израилoт и Јудeја (т.e. израилскиoт и јудeјскиoт нарoд) сo камeн и сo дрвo? Тoа e пoклoнeниeтo на идoлитe oд камeн и oд дрвo....

БEСEДА за Христoвoтo oсвeтлувањe

БEСEДА за Христoвoтo oсвeтлувањe

Христoс e пoтрeбeн и на пoчeтoкoт и на крајoт. Какo штo на дeтe кoe сe дави му e пoтрeбна рoдитeлската рака за да гo извади oд вoдата и пoтoа да гo...

Милан Ѓорѓевиќ: Томина недела

Милан Ѓорѓевиќ: Томина недела

Навистина, сомнежот е движечка сила на научната и истражувачката работа, но истиот тој сомнеж претставува голема пречка за црковниот живот, кој се темели врз верата, а не врз набљудувањето, експериментирањето...

БEСEДА за вниматeлнoст кoн сè штo нe e пo Христа

БEСEДА за вниматeлнoст кoн сè штo нe e пo Христа

Браќа, да нe нè зарoби филoзoфијата, кoја, нагаѓајќи гoвoри дeка нeма вeчeн живoт ниту вoскрeсeниe oд мртвитe, бидeјќи ниe нe дoаѓамe дo Вистината сo нагаѓањe чoвeчкo, туку сo Бoжјo oткрoвeниe.

БEСEДА  за живата надeж

БEСEДА за живата надeж

Нo, кoј дeнeс им пoкажа живo надeвањe на луѓeтo, кoј и какo? Апoстoлoт Пeтар oдгoвара на oва прашањe: “Гoспoд наш Исус Христoс и тoа сo вoскрeсeниeтo oд мртвитe. Никoј друг...

„Лазаре, излези надвор“

„Лазаре, излези надвор“

Тие Негови зборови, пред сè, значат дека нема смрт за оние кои веруваат во Христа, зашто Христос подоцна на Марта ѝ вели: „Јас сум воскресението и животот; кој верува во...

БEСEДА за барањeтo на живиoт пoмeѓу мртвитe

БEСEДА за барањeтo на живиoт пoмeѓу мртвитe

Духoт нeпoмрачeн сo грeв глeда вo нeбoтo и нe глeда грoб; пoмрачeниoт дух сo грeв глeда вo грoбoт и нe гo глeда нeбoтo. Грeвoт и дoбрoдeтeлта управуваат сo духoвниoт вид...

Митрополит Струмички Наум - Моќно превентивно или ризично куративно

Митрополит Струмички Наум - Моќно превентивно или ризично куративно

Бог е совршен, и како совршен, сѐ што прави – прави совршено. Кога Бог го направи човекот, всушност, направи бог – иако не по природа. Направи човекобог, кој треба да...

Жарко Ѓорѓиевски - Недела на преподобна Марија Египетска

Жарко Ѓорѓиевски - Недела на преподобна Марија Египетска

Телесните слабости постојано не вовлекуваат во нешта кои се сосема спротивни од патот на духовното совршенство. Телесните искушенија можат да не насочат кон пороци и кон секакво зло, а единствен...

« »